Chronische darmklachten: De rol van andere dingen dan voeding

Bij chronische darmklachten denk je wellicht als eerste aan ‘iets’ met de voeding. Dat is heel logisch, want de darm is het orgaan waar de voeding wordt verteerd en opgenomen in het lichaam. Met je voeding aan de slag gaan als je chronisch gedoe in je buik hebt, is een logische stap. Toch is het meestal niet de enige stap die gezet moet worden.

Laten we daarom ook eens kijken naar 3 andere belangrijke oorzaken van chronische darmklachten.

Een slechte spijsvertering

Je kunt nog zo volwaardig en uitgebalanceerd eten, als je het niet verteert, dan heb je er niks aan. Een slecht werkende spijsvertering zorgt voor een opgeblazen (vol) gevoel in je maag of darmen, een hoop lucht in je maag-darmkanaal (boeren, winderigheid), buikpijn en slechte (vaak brij-achtige) ontlasting. Het verstoort verder de samenstelling van de darmflora wat weer bijdraagt aan een slechte vertering en meer darmgedoe.

Bij de meeste van mijn klanten is er wel ‘iets’ te doen in de spijsvertering. Dat kan zijn het herstellen van de maagzuurfunctie, zodat vlees, vis, gevogelte en eieren beter verteerd worden en de maag niet meer zo vol aanvoelt. Vaak is het ook nodig om meer ruimte te geven aan de alvleesklier om voldoende enzymen te maken om je eten te af te breken (verteren). En als iemand misselijk wordt van het eten van gezonde vetten, dan is het ondersteunen van de lever om voldoende gal aan te maken nodig.

Dit niet aanpakken maakt het onmogelijk om chronische darmklachten op te lossen.

Chronische stress zorgt voor chronische darmklachten

Om je eten goed te kunnen verteren moet je ook een beetje ontspannen zijn. Het maken van maagzuur, enzymen en gal kun je namelijk alleen maar in ontspannen toestand. Continu aan stress doen, maakt dit onmogelijk. Als jij namelijk aan stress doet, dan denkt je lijf dat je in gevaar bent en dan heeft eten verteren geen prioriteit. Sterker nog, bij stress kan je maag-darmstelsel tot wel 80% minder energie beschikbaar hebben om haar werk te doen. Dan wordt het verteren van een gezonde maaltijd heel lastig.

Bij stress moet je overigens niet alleen denken aan dingen die op je werk of in het verkeer voorkomen. Stress kan ook uit het lichaam zelf voortkomen, omdat daar een aantal processen niet goed verlopen. Een grote bron van stress voor het lichaam is bijvoorbeeld een verstoorde bloedsuikerspiegel, die je herkent aan elke 2-3 uur iets moeten eten.

Ook psychologische of sociale dingen die in jouw leven spelen en die jij niet ‘verteren’ kunt, zijn een bron van chronische stress die aan het spijsvertering in de weg kan staan. Vandaar dat ik bij chronische darmklachten ook altijd naar dit soort stressoren vraag.

Een verstoord darmmicrobioom

Zodra de voeding goed is en de spijsvertering weer functioneert wordt het tijd om naar de darmflora te kijken als oorzaak van chronische darmklachten. Als het goed is, dan heeft de juiste voeding en optimale spijsvertering al een hele hoop verbetering gebracht. Niet alleen in de chronische darmklachten maar ook in de samenstelling van het microbioom. Toch is het bijna altijd nodig om aan dit microbioom extra aandacht te besteden.

In onze westerse manier van leven staat dit darmmicrobioom namelijk fors onder druk. We eten niet de juiste voeding voor onze darmen, we hebben teveel stress, bewegen te weinig en gebruiken veel te veel medicatie (daaronder reken ik ook huis-tuin-en-keuken middelen zoals maagzuurtabletjes en pijnstillers die je bij de supermarkt of drogist zo kunt kopen). Het heeft allemaal een negatief effect op ons microbioom.

De oplossing van chronische darmklachten ligt in kijken naar het geheel

Alleen door naar het geheel van factoren te kijken die belastend zijn voor je darmen kunnen chronische darmklachten echt en blijvend oplossen. Dat heeft tijd nodig en aandacht. Het is niet iets dat je in 6 weken ‘er ff tussendoor bij doet’. Vandaar dat ik in mijn Gezonder, energieker en beter in je vel traject uitgebreid de tijd neem voor mijn klanten om zes maanden samen te werken aan een lijf dat het weer goed doet.

Iets voor jou? Plan dan gerust een gratis Zicht op herstel gesprek in, dan kunnen we kennismaken en kan ik je precies vertellen hoe ik ook jou kan helpen. Aanmelden voor dit gesprek kan hier:

Diversiteit van je microbioom is de sleutel tot succes

Een mens bestaat voornamelijk uit microben. Dat klinkt misschien een beetje ranzig maar het is een gegeven dat we voor ruim 90% bestaan uit beestjes. De rest zijn menselijke cellen. Genetisch gezien ben je dus maar voor een klein stukje ‘van je vader en je moeder’ en voor het grootste deel ‘van de beestenboel’ in en op je lijf. En dat is heel goed nieuws!

De genen die je van je ouders hebt meegekregen kun je namelijk niet veranderen, maar die beestenboel waar je dus voornamelijk uit bestaat wel.

Je hebt meerdere microbiomen

Het darmmicrobioom is niet het enige microbioom waarover je beschikt. Je hebt ook een mondmicrobioom (jakkes, beesten in mijn mond 🙈), een huidmicrobioom (ik dacht al ‘wat voel ik daar kruipen?’ 🤣), een longmicrobioom, een vaginaalmicrobioom etc. En die hele beestenboel werkt ook nog eens fijn samen met elkaar. In goede en in slechte zin. Een verstoring in het ene microbioom geeft dan ook vaak een verstoring in het andere microbioom.

Het meeste onderzoek is tot op heden gedaan naar het darmmicrobioom, dus laten we daar eens dieper naar gaan kijken. Want het beïnvloeden van de beestenboel daar, heeft groot effect op de rest van de huisdieren waar je mee rondloopt en daarmee op je algehele gezondheid.

Diversiteit van je microbioom is belangrijk

Je darmmicrobioom is je eerste afweermechanisme tegen pathogenen die je binnenkrijgt via de lucht, voeding en ander contact met je omgeving. Even zoenen met je lief zorgt bijvoorbeeld voor een forse uitwisseling van microben over en weer. Dat zullen meestal gunstige microben zijn maar er kunnen ook minder gunstige rakkers tussen zitten.

Hoe groter de diversiteit van je eigen microbioom is, hoe beter je bestand bent tegen nieuwe beesten die binnen komen. Die krijgen dan meestal weinig kans om zich in jouw darm te gaan vestigen en dat houdt jou gezond. De kans dat je van een ‘foute’ microbe die binnenkomt ziek wordt, is kleiner bij een goed en divers darmmicrobioom.

De oorzaak van minder diversiteit in je darmflora

Helaas zorgen veel ‘moderne’ leefstijlfactoren voor een afname van de diversiteit van je microbioom. We eten veel te weinig vezels en veel te weinig gevarieerd. De meeste mensen bewegen nauwelijks (en nee, af en toe iets aan sport doen is niet genoeg) en hebben teveel stress. Antibiotica wordt nog altijd veel gebruikt en zit ook deels in de voedselketen, zodat je het ook via je water en voeding binnenkrijgt. Daarnaast hebben medicijnen, zoals maagzuurremmers en pijnstillers, ook een negatief effect op de samenstelling van je microbioom.

Kortom, veel vrouwen lopen rond met een verminderde diversiteit van hun darmflora.

Een lage diversiteit van je darmmicrobioom geeft klachten

Hoe minder divers de samenstelling van je darmbeestjes is, hoe meer gedoe er kan ontstaan in je darmen. Klachten of aandoeningen waar je meer risico op loopt bij een verminderde diversiteit van je darmflora zijn onder andere:

  • prikkelbaredarmsyndroom (PDS)
  • voedingsintoleranties
  • inflammatoire darmziekten (Crohn, colitis ulcerosa)
  • andere auto-immuunziekten
  • overgevoeligheid voor infecties
  • chronische vermoeidheid

Een lage diversiteit van je darmflora geeft dus vaak gedoe in je darmen en vermoeidheid.

De diversiteit van je microbioom verbeteren met voeding

Als je jouw darmflora wilt verbeteren, dan moet je de voeding van die flora beïnvloeden. Met andere woorden: je moet andere dingen eten dan je nu doet. Minder granen en meer groenten. Meer gevarieerd en minder geraffineerd. Echte volwaardige voeding eten, zelf koken en ingrediënten daar waar mogelijk kopen van een goede (biologische) kwaliteit.

De darmflora reageert daarop meestal binnen 2 dagen, maar het duurt maanden tot jaren voordat het microbioom wezenlijk en stabiel is veranderd. En dat merken mijn klanten ook. Anders eten geeft vaak snel verlichting, maar even een uitstapje maken naar hun oude voeding geeft al heel snel weer de oude klachten. Daarom is met je voeding aan de slag gaan ook geen dieet of therapeutische interventie, het is een verandering van leefstijl. Want alleen zo kun je bestendig je darmmicrobioom de goede kant op krijgen en houden.

Meer weten over hoe je je darmen gezond krijgt en houdt? Download dan mijn gratis e-boek ‘Lekker in je vel zonder darmklachten’. Dat kun je hier aanvragen:

Korte keten vetzuren …. cruciaal voor gezonde darmen

Een onderliggende oorzaak van chronische darmklachten en auto-immuunziekten zijn ontstekingen die in de darm actief zijn. Soms zijn dat sluimerende ontstekingen waar je niet heel veel weet van hebt en soms zijn het hele aanwezige, actieve ontstekingen, zoals iedereen die met de ziekte van Crohn of colitis wel kent.

Het tot rust brengen van ontstekingen in de darmen is in dat geval een eerste stap op weg naar herstel van de klachten die gepaard gaan met chronisch gedoe in je darmen of een auto-immuunziekte. Korte keten vetzuren spelen hierbij een belangrijke rol. Maar wat zijn korte keten vetzuren nu precies, wat doen ze en hoe komen we eraan?

Wat zijn korte keten vetzuren?

Korte keten vetzuren zijn stoffen die door ons darmmicrobioom worden geproduceerd. Het zijn restproducten die onze darmbeestjes uitscheiden voornamelijk na het fermenteren van de vezels uit onze voeding. Afhankelijk van het soort bacteriën worden verschillende soorten korte keten vetzuren gemaakt. De drie belangrijkste zijn acetaat, butyraat en propionaat.

Waarom zijn korte keten vetzuren belangrijk voor je gezondheid?

Korte keten vetzuren hebben een groot aantal functies in ons lijf. Ze zorgen voor ongeveer 10% van jouw totale energiebehoefte door de dag heen. De meeste van mijn klanten geven dan ook aan dat ze meer energie hebben als we aan het darmmicrobioom aan het werken zijn. Dat komt deels door meer productie van korte keten vetzuren.

Verder helpen deze vetzuren bij het verteren van je voeding, het reguleren van je zenuwstelsel en hormonen, het ontgiften van toxinen en het trainen van ons immuunsysteem om adequaat te reageren. En daarmee raken we misschien wel aan de allerbelangrijkste functie van korte keten vetzuren, namelijk dat ze ontstekingen in de darmen reguleren en het immuunsysteem tot rust brengen. Dat is essentieel voor het tot rust brengen van chronisch gedoe in je darmen of het in remissie komen van een auto-immuunziekte.

Wat betekent dit dan voor de voeding die wij eten?

De meeste korte keten vetzuren worden geproduceerd in reactie op het fermenteren van de vezels in onze voeding. Vezels tref je aan in volle granen, groenten en fruit. Nu zijn granen meestal niet geschikt als je chronische darmklachten hebt en zeker geschikt niet als je een auto-immuunziekte hebt. Maar groenten en fruit mag je bij deze aandoeningen zoveel eten als je lekker vindt. Bovendien bevatten groenten en fruit naast vezels nog heel veel andere stoffen die je herstel bevorderen, zoals vitaminen, mineralen en bio-actieve plantstoffen. Groenten en fruit zijn dus je beste optie voor meer korte keten vetzuren in je darmen. Daar zit wel een ‘maar’ aan.

Als groenten eten lastig is….

Als je darmmicrobioom niet in evenwicht is, dan vind je het misschien heel lastig om al die groenten en fruit te verteren. Je krijgt er een opgeblazen gevoel van, winderigheid, slechte ontlasting of zelfs obstipatie. Dan heb je op dat vlak dus nog wat werk te doen. En aangezien een verstoord darmmicrobioom een van de grootste onderliggende oorzaken is van chronische darmklachten of een auto-immuunziekte is de kans groot dat je deze stap inderdaad eerst moet zetten voordat je comfortabel de hoeveelheid groenten kunt eten die je nodig hebt voor een stevige productie van korte keten vetzuren.

Als dat het geval is, begin dan met het voorzichtig in kleine beetjes ophogen van de hoeveelheid groenten die je eet. Zorg ervoor dat deze groenten gekookt, gewokt, roergebakken etc. zijn. Verwerk ze in puree, soep, warme lunchsalades etc. Dat is veel makkelijker te verteren en toch al heel helpend. Het geeft je de tijd om op zoek te gaan naar jouw oorzaken en oplossingen, terwijl je toch al je darmen aan het voorzien bent van wat ze uiteindelijk nodig hebben.

Leren leven met jouw klachten: moet dat nu echt?

Van je huisarts of specialist heb je te horen gekregen dat je prikkelbaredarmsyndroom, de ziekte van Crohn of colitis ulcerosa hebt. Je hebt wat algemene adviezen gekregen en wellicht medicatie waarvan je te horen hebt gekregen dat je die de rest van je leven moet nemen. Verder krijg je te horen dat je ermee moet leren leven. Dit was waarschijnlijk niet echt wat je gehoopt had te horen.

Eenmaal thuisgekomen bekruipt je steeds vaker het gevoel: is dit het nu? Moet ik hier echt mee leren leven? Als je het mij vraagt dan is het antwoord hierop: ja en nee.

Prikkelbaredarmsyndroom (PDS) is vaak oplosbaar

Neem nu het predicaat ‘prikkelbaredarmsyndroom’. Het is een diagnose van niks. Het zegt niets meer dan dat jouw darmen gevoelig reageren maar dat de arts niet weet hoe dat komt. Dat is wat mij betreft geen reden om meteen te settelen voor ‘ik moet hiermee leren leven’. In veel gevallen is prikkelbaredarmsyndroom oplosbaar. Wat niet wil zeggen dat het altijd zo is of altijd simpel is.

Prikkelbaredarmsyndroom, zoals ik dat zie in mijn praktijk, is vaak een combinatie van fysieke oorzaken (verkeerde voeding, verstoorde spijsvertering of microbioom, teveel stress en te weinig bewegen) en psychologische componenten (en nee, daarmee zeg ik niet dat PDS tussen je oren zit). Door beide kanten onder ogen te zien en aan te pakken lossen de klachten in veel gevallen blijvend op. Doen ze dat niet, dan zijn ze vaak wel veel meer onder controle en heb je ontdekt wat triggers zijn en hoe je daarmee het beste kunt omgaan. Dat is ook al enorme winst.

Met Crohn en colitis kun je vaak veel beter leren leven

Een auto-immuunziekte kunnen we (nog) niet genezen. Regulier niet en ook ik kan (helaas) niet toveren. In die zin moet je met Crohn, colitis of een andere auto-immuunziekte inderdaad leren leven. De hamvraag is wat mij betreft: hoe leer je zo lekker mogelijk leven met jouw ziekte? Er is namelijk een hele hoop winst te behalen door naast je reguliere behandeling met voeding en leefstijl aan de slag te gaan. Ook deze aandoeningen kunnen zo onder controle komen.

Bij Crohn en colitis (en andere auto-immuunziekten) zie ik in de praktijk hele mooie resultaten met het tijdelijk inzetten van een eliminatie- en provocatiedieet.

Klachten verdwijnen, de ziekte komt in remissie, medicatie kan soms worden afgebouwd en de klant heeft weer veel meer energie.

Uiteraard pakken we dan ook de darmen eens goed aan, zodat deze kunnen helen. Dit is enorm helpend. Tot slot is serieus aandacht geven aan leefstijlfactoren zoals ontspannen, slaap, beweging, verbinding met anderen en de natuur heel belangrijk om een nieuwe, fijne balans te vinden en gewoon lekker te kunnen leven ondanks je auto-immuunziekte.

Het is een proces

Leren leven met je lijf, je ziekte en jezelf is een proces. Een proces dat in onze Westerse manier van leven wat mij betreft veel te weinig ruimte krijgt. De focus ligt te gemakkelijk op een quick fix want ‘we moeten door’….

Dit proces echter wel aangaan, hier tijd, energie en middelen voor vrijmaken en echt ontdekken wat jou voedt en hoe jij fijn leeft is wat mij betreft het meeste waardevolle dat je voor jezelf kunt doen als je chronische darmklachten of een auto-immuunziekte hebt. Het is iets waar je de rest van je leven iets aan hebt.

Meer weten hoe ik dat in mijn Gezonder, energieker en beter in je vel traject doe? Stuur me een berichtje en ik vertel er je graag alles over.

Voeding voor je darmen: vezels, vezels en vezels….

Als darmtherapeut zie ik natuurlijk bovenmatig veel vrouwen met darmklachten. Dat is te verwachten. Wat opvalt is dat al deze vrouwen er van overtuigd zijn dat ze heel gezond eten. Ze weten dat ze vezels moeten eten. Daarom eten ze volkoren granen. Ook eten ze niet veel suiker en vet. Bovendien eten ze echt wel meer groenten dan de mensen uit hun omgeving en eten ze steeds vaker plantaardige vleesvervangers. Toch hebben ze continu gedoe in hun buik. Hoe kan dat nou?

Volkoren granen zijn een eenzijdige bron van vezels

Het begint er mee dat volkoren granen niet zo’n denderende bron van vezels zijn. In granen zitten namelijk vooral oplosbare vezels. Dat is op zich fijn want deze nemen water op en zorgen zo voor een toename van de ontlasting. Deze ontlasting drukt vervolgens tegen de darmwand aan. De darmwand gaat tegendruk geven en hierdoor wordt de ontlasting door het darmkanaal geholpen richting de uitgang.

Het probleem is alleen dat je voor een goede darmwerking meer nodig hebt.

Je darmmicrobioom heeft verschillende soorten vezels nodig

Voor een goede darmwerking heb je een goed microbioom nodig, zo simpel is het. Voor een fijne en evenwichtige groep huisdieren in je buik (zoals ik het microbioom ook wel eens gekscherend noem) moet je deze microben wel het juiste te eten geven. En dan denk ik niet aan granen.

Granen bevatten naast oplosbare vezels namelijk vooral heel veel zetmeel. Zetmeel is een complexe vorm van suiker. Je eet er dus vooral suiker mee. Jouw eigen gezonde microbioom heeft niet zo veel aan suiker. Jouw microben eten graag vezels en dan wel een specifieke soort, namelijk fermenteerbare vezels. En die zitten nagenoeg niet in granen.

Goede vezels voor je darmen zitten in groenten en fruit

Om je microbioom echt te voeden zul je dus fermenteerbare vezels moeten eten. Die komen vooral voor in groenten en fruit. Met name groenten zijn dan interessant, want die bevatten ook heel weinig zetmeel en zijn dus suikerarm. Dat is een win-win voor je darmen. Alleen red je het niet met ’s avonds een flinke portie groenten. Je zult vaker op de dag groenten moeten eten.

Plantaardige vleesvervangers zijn zwaar op de darmen

En dan moeten we het ook nog even hebben over plantaardige vleesvervangers. Daarover schreef ik al eerder deze blog. Dus als je je hierin wilt verdiepen, lees die dan zeker.

Kort gezegd bevatten plantaardige vleesvervangers vaak veel zetmeel, gluten of peulvruchten. Het klopt op zich dat peulvruchten een goede bron van eiwitten kunnen zijn. Of dat voor jou ook zo is hangt af van hoe goed je ze kunt verteren.

Maar peulvruchten bevatten ook antinutriënten. Dit zijn stoffen die de darmen irriteren of beschadigen. Bovendien bevatten peulvruchten heel veel fermenteerbare vezels. En daar zit nu net de crux.

Je hebt fermenteerbare vezels nodig voor een goed microbioom maar om deze vezels comfortabel te kunnen verwerken in je darmen moet je microbioom op orde zijn.

Is dat niet het geval dan geven peulvruchten vooral heel veel gedoe in de darmen: winderigheid, opgeblazen buik en dunne ontlasting waarbij je vaak wat meer toiletpapier nodig hebt.

Hoe voed je jouw darmen dan wel?

Benieuwd wat je dan wel kunt doen met je voeding om je microbioom te gaan voeden? Download dan mijn gratis e-boek ‘Lekker in je vel zonder darmklachten’.

Goed voor je darmen zorgen en genieten in december

December is een bijzondere maand. Een maand vol drukte, gezelligheid en eten. Voor veel vrouwen is het ook een maand vol stress, gejakker en gejaag om alles op tijd ‘af’ te krijgen. Als je geen spijsvertering hebt van beton, maar eentje die wat gevoeliger staat afgesteld, dan kan december op deze manier een hele lastige maand zijn voor je darmen. Maar met wat kleine aanpassingen komt dat er al heel anders uit te zien.

Vier de feestdagen op een manier die bij je past

Er zijn een heleboel regels rondom de feestdagen. Hoe het hoort, zal ik maar zeggen. Maar wie heeft die regels eigenlijk bedacht en hoe voelen ze voor jou? Sta daar aan het begin van de december maand eens bij stil en vraag jezelf af hoe jij de feestdagen wilt vieren. Wat voelt goed voor jou? En hoe kun je daar zo dicht mogelijk bij komen? Zo haal je er wat druk af en minder stress zorgt voor fijnere darmen.

Zo vier ik de feestdagen klein en knus. Geen toestanden met kerstbomen, het hele huis ingepakt in lichtjes, kerstkaarten schrijven en een 4 gangenmenu bedenken en maken. Ik krijg daar veel te veel stress van. Dus ik houd het klein. Een mooi kerststuk op tafel, wat winterse versieringen her en der in de woonkamer en vooral echte kaarsjes op strategische plekken. En het eten houd ik ook behapbaar, zowel letterlijk als figuurlijk.

Iets lekkers eten zonder buikpijn

In december met alle feestelijkheden eten we veel meer suiker, granen, zuivel en alcohol. Het is lekker, het is gezellig en het kan wel een keertje toch? Voor veel mensen is dat zeker zo, alleen kan ook hier de een veel beter tegen dan de ander. Als jouw buik nou wat gevoeliger reageert op al deze uitspattingen, kies dan net wat gezondere alternatieven. En als je een autoimmuunziekte hebt, blijf dan in ieder geval van de granen en zuivel af.

Kies liever voor een eerlijke, volwaardige maaltijd met een mooi stukje vlees, gevogelte of vis en maak twee mooie groentegerechten. Daar heb je geen granen of zuivel bij nodig. En iets zoets maken voor dessert of bij de koffie, kun je ook prima doen zonder granen, geraffineerde suiker, zuivel en alcohol. Op mijn website staan verschillende recepten voor iets zoets dat ook nog lief is voor je darmen. In deze blog heb ik mooie recepten voor op jouw kerstmenu verzameld.

Een glaasje voor erbij…

En als je dan een glaasje alcohol neemt, kies dan zorgvuldig. Dus liever een glas biologische rode wijn, dan een flinke pul bier. En zet ook een mooie kan met water op tafel waar je wat kruiden, komkommer en iets van fruit in hebt gedaan zodat het water er niet alleen feestelijk uitziet maar ook een lekker smaakje heeft. Citroen, sinaasappel, kaneelstokje en rozemarijn is bijvoorbeeld een mooie en lekkere combi.

Graas niet de hele dag door

Een hele belangrijke manier om in de feestmaand rust in je buik te houden is om niet de hele dag door te eten. Grazen noem ik dat ook wel. Het is zo belastend voor je lijf. Dus blijf ook hier zoveel mogelijk vasthouden aan 3 volwaardige maaltijden per dag en beperk het snoepen tussendoor. Voel eerlijk of je lijf er zin in heeft of dat het meer gewoonte of gezelligheid is. Of verveling….dat kan namelijk ook. Op deze manier beperk je ook de triggers voor je darmen. Wil je toch wat snoepen, doe het dan aansluitend aan je maaltijd.

Ga naar buiten en beweeg

En tot slot, wissel binnen op een stoel zitten eten en drinken ook af met naar buiten gaan en bewegen. Het is een open deur, maar zo belangrijk. Het lichaam in beweging zetten zorgt voor het ontgiften en afvoeren van afvalstoffen. En dat ziet niet alleen op de voeding die je hebt gegeten, maar ook op stressvolle emoties en prikkels die je hebt opgepikt gedurende alle gezelligheid.

Maar bovenal: geniet van een prachtige maand vol liefde, warmte en licht!

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Dé manier om een intolerantie voor voeding boven water te krijgen

“De lijst van dingen waar ik een intolerantie voor heb en die ik dus niet meer kan eten wordt zo langzamerhand wel erg lang. Steeds meer voedingsmiddelen lijken af te vallen. Het zou heel mooi zijn om daar door anders te gaan eten en leven invloed op uit te kunnen oefenen…”

Met deze opmerking kwam ze mijn praktijk binnen. En ze is niet de enige. Heel veel vrouwen lopen rond met een toenemend aantal voedingsmiddelen dat klachten geeft. Het resulteert er uiteindelijk in dat eten iets ingewikkelds wordt, want ze reageren zo goed als overal op na een tijdje.

Dé vraag waar deze vrouwen mee zitten is: ‘Hoe krijg ik zicht op welke voeding wel en niet bij mij past?’. Het is een logische vraag. Om die te beantwoorden moeten we eerst weten om wat voor soort reactie het gaat.

Verschillende soorten reacties op voeding

Er zijn grofweg twee soorten reacties op voeding. De eerste reactie is een allergische reactie. Je bent dan allergisch voor een bepaald voedingsmiddel. Denk aan de welbekende pinda-allergie. Zelfs een spoor van pinda kan dan al serieuze en soms zelfs levensbedreigende klachten geven.

Het kan ook zijn dat je op voeding reageert omdat er sprake is van een intolerantie. Denk bijvoorbeeld aan lactose intolerantie die op latere leeftijd (dus na je 4e levensjaar) ontstaat. Je lichaam reageert dan slecht op zuivelproducten maar van een allergie is geen sprake.

De vrouwen die in mijn praktijk binnenkomen met de vraag waarom ze zo reageren op voeding hebben over het algemeen geen last van een allergie, maar van een intolerantie.

Waarom is het zo lastig om te ontdekken voor welke voeding je een intolerantie hebt?

Bij een allergie is het heel eenvoudig om te ontdekken welk voedingsmiddel de boosdoener is. De reactie ontstaat namelijk meestal binnen 2 uur na het eten van het bewuste voedingsmiddel. Bovendien is de reactie vaak heel duidelijk en fors.

Bij een intolerantie is de reactie vertraagd. Hij ontstaat ergens binnen 1-3 dagen na inname van de voeding. De reactie ook veel meer diffuus. Denk aan allerlei soorten buikklachten, vermoeidheid, gewrichtsklachten, huiduitslag, slaapproblemen etc. Het is dus veel lastiger om boven water te krijgen welk voedingsmiddel de boosdoener is. Daarom denken veel vrouwen bij dit soort klachten aan het doen van een voedingsintolerantie test. De vraag is of dat zinvol is.

Heeft het zin om een voedingsintolerantie test te doen?

Hier kan ik heel kort over zijn. Het antwoord is: nee. Het is niet mogelijk om met een dergelijke test betrouwbaar te achterhalen welke voeding wel en welke geen reactie geeft. Dit blijkt uit recent (2019) wetenschappelijk onderzoek.

Hierin hebben de onderzoekers mensen een voedingsintolerantie test afgenomen. Hieruit bleek dat er geen intoleranties waren. Vervolgens hebben ze deze mensen bekende voedingsallergenen te eten gegeven. Een voedingsallergeen is voeding waarvan bekend is dat veel mensen er een negatieve reactie op krijgen zoals bijvoorbeeld tarwe. En wat bleek? Toen ze met een endoscopie gingen kijken wat er daadwerkelijk gebeurde in het lichaam van de 108 deelnemers zagen ze dat 76 van de 108 deelnemers wel degelijk een negatieve reactie op de geteste voeding had. De onderzoekers concluderen dan ook dat deze testen niet betrouwbaar zijn.

Hoe ontdek je dan wel voor welke voeding je een intolerantie hebt?

Dé gouden standaard voor het identificeren van voedingsintoleranties is het doen van een eliminatie- en provocatie dieet. Een wat…?

Simpel gezegd start je met het uit de voeding halen van alle voeding waarvan bekend is dat deze tot negatieve reacties van het lichaam van een mens kan leiden. Dit is het eliminatie deel van het dieet. Als ik dit doe in mijn praktijk dan zie ik vaak al binnen 2-4 weken gigantisch mooie resultaten, met name bij auto-immuunaandoeningen zoals bijvoorbeeld de ziekte van Crohn of colitis. Het lijf komt tot rust, er is meer energie, klachten nemen af.

Daarna ga je volgens een bepaald protocol de voeding die uit het menu is gehaald een voor een weer herintroduceren. Dit is het provocatie deel van het dieet. En dan geeft het lichaam heel duidelijk aan welke voeding oké is en welke niet. Voeding die niet oké is geeft klachten. Dat deed deze voeding eerder ook al, maar omdat er zoveel ‘ruis’ op de lijn was (je at veel meer voeding die je lijf niet zo tof vindt), kon je het signaal niet zo goed horen. Door de ruis weg te halen met de eliminatiefase hoor je bij de provocatiefase beter wat het lijf te zeggen heeft.

Zo ontdek je dus echt welke voeding wel en niet voor je werkt.

Overigens is het niet zo dat je deze voeding dan nooit meer mag eten. Het is namelijk zaak om vervolgens te achterhalen waarom deze voeding klachten geeft, daar iets aan doen en dan opnieuw te testen of het daarna wel lukt om de voeding die klachten geeft te eten. Vaak is dat zo. Maar met de echte grote triggers voor je darmen zoals granen en conventionele zuivelproducten lukt dat lang niet altijd.

Benieuwd of zo’n eliminatie- en provocatie dieet ook slim is om bij jouw klachten in te zetten? Mail me gerust, ik denk graag met je mee.

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Plantaardige tonijn…. laat dat maar aan je voorbijgaan!

Eerder deze week zag ik een reclame voor plantaardige tonijn. Ik stond meteen ‘aan’. Plantaardige tonijn?? Serieus?!

Nou ben ik niet zo van allerlei vervangers voor volwaardige voeding die er al is. Vleesvervangers, glutenvrije broodvervangers en dan nu visvervangers… meestal wordt het er voor je gezondheid niet beter op. Maar mijn interesse was gewekt.

Helaas was die interesse ook weer snel weg.

Plantaardige tonijn heeft met tonijn weinig van doen

Plantaardige tonijn is een contradictio in terminis. Er is namelijk niets plantaardigs aan tonijn. En er is ook niets ‘tonijn-igs’ aan plantaardige tonijn. Als je kijkt naar de ingrediënten zie je dat meteen:

Tonijn

vs

Water, getextureerd tarwe-eiwit (25%) (tarwe- eiwit (17%), koolzaadolie (2,5%), tarwevezel, tarwebloem, tarwezetmeel), koolzaadolie (2,5%), natuurlijk aroma, aroma, zout, voedingszuur: citroenzuur, verdikkingsmiddelen: guarpitmeel, xanthaangom, kleurstof: ijzeroxide

Plantaardige tonijn is een fabrieksmatig product van vooral tarwe aangevuld met een ongezonde plantaardige olie, smaakstoffen, kleurstoffen en veel zout. De eiwitten in dit product bestaan voor een groot deel uit gluten. Gluten en gezonde darmen gaan niet zo best samen.

Ook qua voedingswaarde is het niet vergelijkbaar

Ook als je kijkt naar belangrijke voedingswaarden/stoffen, dan heeft het met tonijn weinig van doen.

Tonijn (vers) 100 gram

  • kCal: 101
  • eiwitten: 23,7 gram
  • vetten: 0,7 gram
  • koolhydraten: 0
  • omega 3: 0,2 gram
  • omega 6: 0,01 gram
  • natrium: 47 mg

Bron: nevo online richtlijnen RIVM

Plantaardige tonijn 100 gram

  • kCal: 138
  • eiwitten: 15 gram (waarvan een groot gedeelte gluten zijn)
  • vetten: 6 gram
  • koolhydraten: 4,8 gram
  • omega 3: 0,4 gram (8,5 * 5%)
  • omega 6: 1,0 gram (19,8 * 5%)
  • natrium: 1000 mg

Bron: verpakking van het product

Als je de vergelijking maakt dan valt op dat plantaardige tonijn minder eiwitten bevat dan echte tonijn (en daar at je het nu juist voor). Ook  bevat het meer vetten, terwijl de vetzuurverhouding (omega 3 : omega 6) verkeerd is. Om de zaak nog erger te maken, bevat het ook nog eens veel gluten en teveel zout.

Je lichaam vraagt om gezonde, volwaardige voeding. Je weet wel, die voeding die de oma van je oma nog herkent als etenswaar…. Zoals op de afbeelding boven deze blog.

Wat doe je dan wel als je minder dierlijke eiwitten wilt eten?

Ik snap dat je bewuster wilt omgaan met de hoeveelheid dierlijke eiwitten die je eet. Dat je dan op zoek gaat naar een alternatief voor vis, kan ik me ook nog voorstellen. Maar dat alternatief is er al: zeewier en andere algen.

Zullen we dat gewoon eten?

Het is volwaardige voeding waar je lijf iets mee kan en zit vol met gezonde voedingsstoffen voor je brein en je schildklier.

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

De 5 pijlers van heling…

Chronische (darm) klachten aanpakken vraagt om meer dan je voeding onder de loep nemen. Tja, misschien dacht je er met wat aanpassingen in je voeding te zijn…. Mijn ervaring is dat dit lang niet altijd zo is. In de jaren dat ik nu met klanten werk zie ik dat er meer is ‘onder de zon’ van een goede gezondheid. Ik noem het ‘de 5 pijlers van heling’.

1. Voeding

Je lijf heeft de juiste hoeveelheid voedingsstoffen nodig om goed te kunnen functioneren. Die moet jij dan wel eten. Dat red je niet op een menu van vooral granen en zuivel aangevuld met een stukje vlees of vis en wat groenten bij het avondeten. Zeker als je last hebt van chronische klachten, dan moeten er bakken voedingsstoffen in. Die komen uit volwaardige voeding die zo uit de natuur komt en waar niet aan is geknutseld. Dit betekent bij elke maaltijd echte, onbewerkte voeding eten.

2. Ontspanning

Als je niet bij tijd en wijlen ontspant, dan blijft je stresssysteem aan. Je staat dan in de fight/flight modus. Dit kost ontzettend veel energie. Energie die je lichaam gaat weghalen bij organen en systemen in je lijf die voor overleven niet direct noodzakelijk zijn, zoals je spijsvertering en darmen, je hormonen, je huid, haar en nagels. Voor even geeft dat niets, maar op de lange duur ontstaan daar klachten door.

Heling vraagt om het geven van energie aan die delen van je lijf die dat nodig hebben. Daarom moet jij tot rust komen, voelen wat je nu nodig hebt en jezelf dat geven. Meer aandacht voor jezelf, lief zijn voor jezelf en voor jezelf zorgen dus.

3. Slaap

In de nacht reinigt ons glymfatisch systeem (nee, dat is geen typefout) de hersenen van alle toxische stoffen die door het gebruik van je brein ontstaan. Dit maakt je brein weer fris en fruitig om aan een nieuwe dag te beginnen. Wil je af van een brein dat het niet goed doet, dan begint dat dus met aandacht hebben voor een goede nachtrust, zowel in aantal uren als in slaapkwaliteit.

4. Beweging

Bewegen zorgt voor meer diversiteit in je darmflora. Het is noodzakelijk om te ontgiften en zorgt ervoor dat je mentaal beter in je vel zit. Ook krijg je door gepast te bewegen meer spieren. Omdat je verreweg de meeste energie kunt maken in je spiercellen en helen vraagt om energie, is bewegen dus een basisvoorwaarde voor herstel. Uiteraard gaat het hier om bewegen binnen je huidige lichamelijke mogelijkheden, want teveel bewegen is stressvol voor je lijf en dan ga je juist een stap achteruit in je gezondheid door te bewegen.

5. Verbinding

Een onderdeel waar je misschien niet zo aan had gedacht, maar dat wezenlijk is voor heling is verbinding. Hiermee bedoel ik verbinding met jezelf, de mensen om je heen en de natuur. Maar ik denk hierbij ook aan verbonden zijn met iets dat groter is dan jezelf. Het grotere geheel, hoe je dit ook wenst te benoemen.

Helaas schiet dit aspect er makkelijk bij in als je niet helemaal lekker in je vel zit. Het gevolg is alleen dat je nog minder lekker in je vel komt te zitten. Dus ga die verbinding aan, hoe klein ook, en voel wat het met je doet.

En er kan meer zijn…

Uiteraard kunnen er nog andere oorzaken zijn waarom chronische klachten niet oplossen, zoals iets psychologisch of sociaals. Je hebt bijvoorbeeld last van ‘iets’ dat uit je verleden of er spelen lastige dingen op je werk of in je privéleven. Of je hebt voor jezelf een leven gebouwd dat niet meer past bij wie je nu bent. Allemaal dingen waar je om te helen iets mee mag gaan doen. Maar aandacht schenken aan de 5 pijlers van helen maakt dat je deze andere aspecten beter aankunt. Starten met deze 5 is wat mij betreft de basis en van daaruit kijk je of er nog iets anders nodig is.

Welke pijler heeft bij jou meer aandacht nodig?

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Waarom lactosevrije zuivel een slechte ‘oplossing’ is als je last hebt van lactose

Zuivel…. voor veel vrouwen een vast onderdeel van hun voeding. Yoghurt voor het ontbijt en kaas in de overige maaltijden, dagelijks een of meerdere cappuccino’s en in de zomer gezellig een ijsje eten. Zuivel is behoorlijk ingeburgerd in ons Nederlandse voedingspatroon, misschien bij jou ook wel. En dat ging jaren goed tot je ineens buikklachten kreeg na het gebruik van zuivel. Je kwam, al dan niet met behulp van je huisarts, tot de conclusie dat je lactose intolerant bent geworden.

De oplossing hiervoor lijkt simpel. Je stapt over op lactosevrije zuivel en alles lijkt goed. Je buik doet weer normaal en je gaat verder met je leven. Toch is dit niet de juiste weg. Sterker nog, de keuze voor lactosevrije zuivel is een stap in de verkeerde richting.

Waarom ik dat zeg en wat je beter kunt doen lees je in deze blog.

Lactose intolerantie: wat is het eigenlijk?

Lactose intolerantie is een voedingsintolerantie. Hiermee zegt je lichaam dat het er niet meer oké mee is dat je deze voeding eet. Bij lactose intolerantie heeft je lijf problemen met het verteren van het melksuiker lactose. Het gevolg is buikkrampen, buikpijn en meestal explosieve diarree binnen 1,5 uur na consumptie. Een heel duidelijk signaal dus.

Hoe ontstaat lactose intolerantie op latere leeftijd?

Alles wat je eet moet je eerst verteren. Daarvoor gebruikt het lichaam onder andere enzymen. Enzymen knippen de voeding die jij hebt gegeten in steeds kleinere eenheden tot aan het moment dat ze klein genoeg zijn om op te nemen in de bloedbaan. Om lactose uit zuivel te verteren heb je het enzym lactase nodig.

Lactase maken we zelf aan in de alvleesklier maar we krijgen ook hulp van ons darmmicrobioom. Onze darmbeestjes maken ook lactase aan. Deze combinatie van lactase-enzymen maakt dat we de lactose uit zuivel kunnen verwerken. De productie van enzymen in onze alvleesklier wordt in de loop van ons leven minder maar dat speelt eigenlijk pas echt op hoge leeftijd. Wel kan deze productie op jongere leeftijd onder druk komen te staan, bijvoorbeeld door elke 2-3 uur iets te eten. Lactose intolerantie kan dus iets te maken hebben met het functioneren van de alvleesklier.

Veel vaker echter zie ik in de praktijk dat lactose intolerantie op latere leeftijd ontstaat door een verstoring in het darmmicrobioom. Dat noemen we een dysbiose. Er zijn dan onvoldoende darmbacteriën die lactase aanmaken, waardoor jouw capaciteit om lactose te verteren afneemt. Er blijft dan teveel lactose in de darm achter en dat geeft de hiervoor omschreven klachten.

Lactosevrije zuivel is slechts een pleister op de wond

Door te stoppen met het gebruik van zuivel of door over te stappen op lactosevrije zuivel los je inderdaad direct het probleem van het gebrek aan enzymen op. De reden waarom je onvoldoende enzymen hebt blijft echter bestaan. En of de oorzaak nu een probleem in de alvleesklier is of in de darmflora, die oorzaak moet aangepakt omdat deze onderliggende problemen in je lijf anders voor andere klachten gaan zorgen. En dat zie ik ook in de praktijk.

Vrouwen die na een aantal jaren op lactosevrije producten ook op andere voedingsmiddelen gaan reageren, opnieuw wisselende ontlasting krijgen, last blijven houden met vermoeidheid of zelfs een chronische aandoening ontwikkelen. En dat is logisch want dit soort klachten zijn het gevolg van de verstoring in het darmmicrobioom waaraan je niks hebt gedaan of van een alvleesklier die niet optimaal kan functioneren. Beide oorzaken spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van chronische klachten/aandoeningen.

De oorzaak aanpakken: hoe dan?

Wat precies bij jou de oorzaak is van je lactose intolerantie weet ik zo niet. Maar een ding weet ik wel: beter voor je darmmicrobioom zorgen is een goed idee. Hoe je dat kunt doen, vertel ik je in mijn gratis e-boek ‘Lekker in je vel zonder darmklachten’.

Die kun je hier downloaden: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/lekker-in-je-vel-zonder-darmklachten/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.