Voeding voor het immuunsysteem – deel 2

In mijn vorige blog heb ik je bijgepraat over de werking van het immuunsysteem (in hele grote, versimpelde lijnen ;-)). Ik eindig dat blog met de mededeling dat je immuunsysteem behoorlijk wat voedingsstoffen nodig heeft om haar werk goed te kunnen doen. In deze blog ga ik daar dieper op in. Welke voedingsstoffen zijn dat en waar zitten ze in? Wat is een goed voedingspatroon om je immuunfunctie te ondersteunen?

Eiwitten en vetten

Het immuunsysteem gebruikt eiwitten en vetten onder andere om allerlei communicatiestoffen te maken. Deze stoffen moeten de immuunreactie in goede banen leiden. Verder moeten er bij een afweerreactie meer immuuncellen worden gemaakt. Dit vraagt ook om eiwitten en vetten.

Vetten zijn verder belangrijk om de ontstekingsreactie, die altijd gepaard gaat met de immuunreactie, in goede banen te leiden.

De voor dit doel benodigde eiwitten zitten onder andere in vlees, gevogelte, vis, eieren, noten en zaden. De meest interessante vetten in dit verband zijn de visvetzuren EPA en DHA. Die zitten in vette vis zoals haring, paling, wilde zalm, sardines, ansjovis en makreel.

Vitamines ter ondersteuning van het immuunsysteem

Er is ook een aantal vitamines die helpend zijn bij het ondersteunen van een goede afweer. De meest bekende is vitamine D. Vitamine D is in ons land lastig het hele jaar door op een goed niveau te houden. Zeker in de donkere maanden lukt dat niet.

Het is mogelijk om vitamine D uit voeding te halen. Dan moet je vette vis eten of lever(traan). Ook eieren bevatten vitamine D. Helaas zal dat niet voldoende zijn om je vitamine D waarde in het bloed de hele winter op orde te houden. Laat die waarde dus in de dagen voor kerstmis prikken, zodat je heel gericht kunt bepalen of je vitamine D extra moet nemen en zo ja, hoeveel.

Naast vitamine D is ook vitamine A ondersteunend voor je immuunsysteem. De oude vertrouwde levertraan van vroeger, was zo gek nog niet want is rijk aan beide vitamines. Vitamine A zit in eieren, lever, vette vis, oranje en groene groenten en fruit. Dan kun je denken aan wortelen, zoete aardappels, pompoen, boerenkool, spinazie en broccoli. Maar ook aan abrikozen, perziken, papaya, mango, cantaloupe meloen en tomatensap.

Een aantal van de groep B vitamines is ook nodig om onder andere je barrières goed te laten werken. Dat is belangrijk, want wat niet binnenkomt, hoeft het immuunsysteem ook niet buiten te werken. B vitamines zitten in vis, gevogelte, vlees, eieren, groene groenten zoals broccoli, spruiten, spinazie, boerenkool en andere koolsoorten.

Tot slot is natuurlijk vitamine C een oude bekende als het gaat om een goede werking van je immuunsysteem. Voldoende inname van vitamine C is in de literatuur verbonden aan een significant lager risico op luchtweginfecties zoals een gewone verkoudheid. Vitamine C zit in sinaasappels, maar ook in kiwi’s, aardbeien, rode en groene paprika, broccoli en spruiten.

Bepaalde mineralen zijn ook helpend

Een goede werking van je immuunsysteem vraagt ook om bepaalde mineralen. De twee meest bekende zijn zink en selenium. Met name oesters zijn rijk aan zink, maar ik vrees dat de gemiddelde Nederlander die niet wekelijks op het menu heeft staan. Andere bronnen van zink zijn hennepzaad, pompoenpitten, lijnzaad en lever. Ook andere noten en zaden bevatten vaak kleine hoeveelheden zink.

Selenium is ook een interessant mineraal in dit verband. Je vindt dat in allerlei soorten vis (zowel vet als mager), schaal- en schelpdieren, vlees, eieren en vooral in paranoten.

Denk ook aan je darmen

Een veel gehoorde uitspraak is dat je gezondheid in je darm wordt bepaald. En inderdaad, je darmflora speelt een grote rol bij je afweer tegen potentieel ziekmakende beesten. Het is dus ook een goed idee om voldoende groenten en fruit te eten om jouw eigen flora goed te voeden. Alleen dan hebben ze het fijn bij jou en gaan ze zich voortplanten. En dat is wat je wilt. Hoe meer eigen flora, hoe beter de balans in je darm. En ik kan je wel verklappen dat de aanbeveling om minimaal 200 gram groenten te eten echt ondermaats is. Begin eens met een halve kilo per persoon per dag en kijk eens wat dat voor je doet.

Het menu voor je immuunsysteem

Hoe ziet dan dus een voedingspatroon eruit dat je immuunsysteem kan ondersteunen in haar belangrijke taak? Als je het mij vraagt en ik de verschillende wetenschappelijke onderzoeken bekijk, dan kom ik tot het volgende voedingspatroon.

  • Eet elke dag minimaal 500 gram groenten en 2 stuks fruit en varieer daarmee zo uitgebreid als mogelijk.
  • Eet een gematigde hoeveelheid van allerlei soorten noten, zaden en pitten (niet meer dan 2 kleine handjes per dag).
  • Vette vis en ook magere vis en schaal- en schelpdieren moeten minimaal 2-3x per week op tafel komen, liever van de vette vis nog iets meer.
  • Eieren, gevogelte en af en toe een stukje verantwoord vlees passen in een gezond voedingspatroon.
  • Laat allerlei vormen van snelle suikers, junk-food en kunstmatige toevoegingen lekker staan.
  • Eet zo puur en onbewerkt mogelijk. Daar waar mogelijk biologisch om de belasting met gifstoffen te verminderen.

Andere dingen die op je gezonde leefstijl-menu moeten staan, zijn wat mij betreft (en ook in deze volgorde): ontspanning, voldoende nachtrust en gematigd bewegen in de buitenlucht.

Zelf aan de slag?

Heb je na het lezen van dit tweeluik over voeding en je immuunsysteem vragen over hoe je je eigen gezondheid met voeding kunt verbeteren? Heb je al jaren allerlei klachten of een chronische ziekte en wil je voeding inzetten als een van de hulpbronnen om je beter te voelen?

Meld je dan aan voor een gratis Online sessie met mij. Ik stuur je dan wat vragen toe om te beantwoorden, zodat we jouw sessie helemaal kunnen toespitsen op jouw persoonlijke gezondheidssituatie. Na beantwoording daarvan plannen we jouw sessie in.

Aanmelden kan hier: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/gratis-sessie-met-minimaal-2-gouden-tips-speciaal-voor-jou/

Of de voedingsstoffen genoemd in deze blog ook helpen om minder risico te hebben op een (ernstige) COVID-19 infectie moet nog onderzocht worden.

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Voeding voor je immuunsysteem – deel 1

Bacteriën, virussen, schimmels en parasieten….. het zijn allemaal beesten waar je behoorlijk ziek van kunt worden. Met de huidige pandemie is dat in ieder geval voor de virussen weer even heel erg zichtbaar. Om ons te beschermen tegen dit soort gedoe-gevende beesten hebben wij een ontzettend complex en ingenieus systeem van afweer: ons immuunsysteem.

Maar hoe werkt ons immuunsysteem nu eigenlijk en is er ook specifieke voeding die dit systeem nodig heeft om zo goed mogelijk haar werk te doen? Deze vraag krijg ik sinds het begin van de pandemie steeds vaker. Laten we er daarom eens dieper samen induiken. Omdat er zoveel over te vertellen is, deel ik dit blog op in 2 delen.

In deel 1, die je nu leest, leg ik je iets meer uit over de werking van het immuunsysteem. In deel 2, dat volgende week uitkomt, zoom ik in op de verschillende voedingsstoffen die nodig zijn ter ondersteuning van je immuunsysteem en in welke voeding je die kunt vinden.

Waaruit bestaat het immuunsysteem?

Ons immuunsysteem is een combinatie van cellen en weefsels die samen zorgen voor de afweer tegen ziekmakende beesten. Het bestaat uit heel veel verschillende onderdelen.

De eerste afweer wordt gevormd door wat we je fysieke lichaamsbarrières noemen. Dat zijn onder andere de slijmvliezen in je neus, mond, darm, longen, vagina en urinewegen. Ook in je gewrichten zit vocht dat als barrière werkt tegen ‘gedoe’ van buiten. Het doel van deze barrière is om als een echte grenspost te bepalen wat en wie er wel en niet het lichaam in mag komen. Het is heel belangrijk dat deze barrière goed werkt, want wat niet binnenkomt, hoef je er ook niet uit te werken. Simpel.

Als er dan toch iets is binnengekomen dat je daar liever niet hebt, zoals een virus of bacterie, dan komt een ander deel van je afweersysteem in actie. Meestal is dat je aangeboren immuunsysteem. Dit deel van het immuunsysteem heb je – de naam zegt het al – bij geboorte al. Net als je barrières overigens, daar word je ook mee geboren. Het is een heel snel, maar beetje grofstoffelijk systeem. Vaak heel effectief maar een beetje lomp en het laat vaak wat schade achter in je lijf.

Als het aangeboren immuunsysteem het probleem niet opgelost krijgt, dan roept het de hulp in van het verworven immuunsysteem. Dit deel van je immuunsysteem ontwikkel je als kind gaandeweg doordat je bloot wordt gesteld aan allerlei beesten waar je ziek van wordt. Het verworven immuunsysteem is wat trager, maar veel genuanceerder. Een belangrijk onderdeel van dit systeem is dat het ook een geheugenfunctie heeft. Het slaat dus alle info op die het bij de immuunreactie heeft verzameld, zodat je de volgende keer als dit beest binnenkomt, veel sneller kunt reageren en je er dus niet of veel minder ziek van wordt.

Het aangeboren en het verworven immuunsysteem werken als het goed is fijn samen en zorgen er zo voor dat je zo snel mogelijk weer opknapt en het beest onschadelijk is gemaakt.

Een actief immuunsysteem kost heel veel energie

Als je immuunsysteem actief wordt, dan trekt het gigantisch aan je energievoorraad. Je merkt dat ook omdat je ineens de hele dag gierende honger hebt, zonder dat je daar zelf een aanleiding voor ziet. Je bent dan vaak ook moe en voelt dat er ‘iets’ op de achtergrond aan de hand is.

Als dat ‘iets’ meer tijd vraagt, dan krijg je de behoefte om toch maar in bed te gaan liggen. Plotseling is je honger dan ook weg. Je wilt niet eten en vooral slapen. Op deze manier spaart je lichaam energie uit. Het verteren van eten kost namelijk ook energie, net als het gebruiken van je hersenen. Als het immuunsysteem echt met iets aan de slag moet, dan moet alle beschikbare energie daarheen. Dus: ga maar lekker slapen (lees: verbruik zo min mogelijk energie aan op dat moment minder belangrijke dingen) en eet even niets (lees: verspil geen energie aan het verteren van je eten).

Het immuunsysteem heeft voedingsstoffen nodig

Wil het immuunsysteem zo goed mogelijk haar werk kunnen doen, dan heeft ze daarvoor niet alleen energie nodig, maar ook allerlei voedingsstoffen.

De energie voor het immuunsysteem moet komen uit glucose, eiwitten en vetten. Die kun je uit je eten halen, maar in je lichaam heb je hiervan ook behoorlijke voorraden opgeslagen (in je vetweefsel en in en om je spierweefsel). Als je echt ziek in bed ligt, dan gebruikt het immuunsysteem vooral glucose als energiebron. Het lijf spreekt dan je voorraden aan. Ook je voorraden eiwitten (lees: je spieren) worden dan aangesproken (lees: afgebroken) om glucose uit te maken voor het immuunsysteem.

De voedingsstoffen die het immuunsysteem nodig heeft om goed te kunnen werken, zijn (ook weer) eiwitten en vetten. Daarnaast zijn verschillende vitamines en mineralen nodig. De eiwitten en vetten zijn bijvoorbeeld nodig om meer immuuncellen te kunnen maken. Ook zijn ze nodig om de communicatiestoffen te maken die de verschillende immuuncellen gebruiken bij de afweerreactie. Allerlei immuuncellen werken in een immuunreactie namelijk samen. Om die samenwerking goed te laten verlopen is het wel fijn als ze een beetje met elkaar praten. Elkaar vertellen wat er aan de hand is, wat ze aan het doen zijn en wat ze nodig hebben. Een beetje teamwork dus. Daar zijn eiwitten en vetten voor nodig.

Vitamines en mineralen zijn nodig als hulpstoffen in dit proces. Welke dat zijn en wat gezonde voeding ter ondersteuning van je immuunsysteem is, lees je in deel 2 van dit blog. Dat volgt volgende week. Wil je er zeker van zijn dat je die ook ontvangt? Meld je dan aan om elke week mijn blog te ontvangen.

Dat kun je hier doen: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/aanmelden-voor-meer-inspiratie/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Vitamine D

Je hebt vast wel gehoord van vitamine D en dat deze vitamine belangrijk is voor je. Maar hoe zit het dan precies en wat kun je ermee? Nu de herfst dan toch echt officieel is begonnen en daarmee het snotseizoen van start is gegaan, wordt vitamine D echt interessant om op orde te hebben. Tijd dus voor een blog met wat meer info over deze belangrijke vitamine.

Vitamine D kun je zelf aanmaken

Je lichaam maakt vitamine D zelf aan uit cholesterol. Dat gebeurt in de huid met behulp van zonlicht. En niet zomaar zonlicht, maar zonlicht dat met een bepaalde hoek op je lijf binnenkomt. In Nederland is dat maar een paar weken op het jaar echt optimaal, namelijk eind juli en begin augustus. De rest van het jaar is het lastiger om zelf voldoende vitamine D aan te maken. Bovendien moet je dan ook nog wel flinke tijd lekker buiten zijn zonder dat je al teveel kleren aan hebt. Ik weet niet hoe dat met jou zit, maar zelf vind ik dat nog wel eens lastig in te plannen met al die andere dingen die ook moeten en die vaak toch ook binnen gebeuren moeten.

Vitamine D kun je ook eten

In voeding zit een beperkte hoeveelheid vitamine D. Vooral zeevoeding is in verhouding rijk aan vitamine D. Ook eieren bevatten een aardige hoeveelheid vitamine D. Toch is voeding alleen meestal niet genoeg om volledig in je behoefte te voorzien, maar alle beetjes helpen.

Deze vissen zijn in verhouding rijk aan vitamine D:

AnsjovisPaling
ForelSardines
HaringTilapia
TongZalm
MakreelTonijn

Waar vitamine D goed voor is

Vitamine D doet een hele hoop in je lijf. Zo helpt het bij het op orde houden van de hoeveelheid calcium in je bloed en draagt het bij aan het gezond houden van je botten. Ook voor je gebit en je spieren is vitamine D belangrijk.

Maar wat ik zelf, zeker in deze tijd van het jaar het meest interessant vind aan vitamine D, is dat het je immuunsysteem helpt om haar werk te doen. Het is dan ook niet zo gek dat normaal gesproken de meeste mensen in de periode van december tot maart verkouden of grieperig worden. Het is de tijd in het jaar waarin je vitamine D waarde waarschijnlijk erg laag is. Natuurlijk spelen er ook nog andere dingen mee die bepalen of je wel of niet ziek wordt in deze tijd van het jaar, maar onvoldoende vitamine D kan zeker meespelen.

Hoeveel vitamine D heb je nodig?

De vraag hoeveel vitamine D je nodig hebt, is een lastige. De wetenschap is daarover nog erg verdeeld. Regulier worden vaak lagere waarden aangehouden dan orthomoleculair. Dat komt omdat regulier gekeken wordt naar de waarde die nodig is om aantoonbare tekort-aandoeningen te voorkomen. Dat zijn aandoeningen die ontstaan als gevolg van een tekort van het nutriënt waarvan de waarde moet worden bepaald. Je kunt je voorstellen dat je dan op een andere waarde uitkomt dan wanneer je kijkt naar een optimale waarde voor je gezondheid. Dat laatste is waar orthomoleculair naar wordt gekeken.

De mensen die leven rondom de evenaar hebben vaak een veel hogere vitamine D waarde dan jij en ik. Als ik me dan bedenk dat we van oorsprong allemaal uit Afrika kwamen, dan denk ik persoonlijk dat de vitamine D waarde van de mensen die rondom de evenaar wonen voor homo sapiens (mensen dus ;-)) een aardig goede waarde zal zijn. Ik denk dus dat wij hier in Nederland ‘iets’ moeten met vitamine D.

Wat je zelf kunt doen

Om te bepalen wat je ermee moet, is het natuurlijk best wel handig om even de waarde te laten prikken. Dan weet je waar je staat. Ik raad mijn klanten altijd aan om tegen kerstmis een bezoekje aan de huisarts te brengen met de vraag om de vitamine D waarde te bepalen. Dan weet je of je er iets mee moet. En als je dan een vitamine D supplement wilt nemen, dan kun je ook veel beter bepalen welke dosering dan verstandig is.

Wil de huisarts het niet prikken? Vind dan een goed orthomoleculair therapeut die de vitamine D waarde kan laten bepalen en je ook verder kan adviseren.

Aan de slag

Heb jij chronisch gedoe in je lijf waar je nu wel eens vanaf wilt? Wil je zien hoe voeding en eventueel voedingssupplementen je daarbij kunnen helpen? Meld je dan aan voor een gratis online sessie met mij. Dan kijk ik met je mee en krijg je meteen 2 tips waar je iets aan hebt.

Aanmelden kan hier: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/gratis-sessie-met-minimaal-2-gouden-tips-speciaal-voor-jou/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.