Berichten

Basisvoeding voor je hormonen

Ik krijg steeds meer vrouwen in mijn praktijk die last hebben van hormonaal ‘gedoe’. Ze komen met dingen als PMS, PCOS, overgangsklachten of een gebrek aan libido. Ook schildklierproblemen, met name een te traag werkende schildklier, komt best vaak voor.

Als ik met deze vrouwen op zoek ga naar oorzaken van deze klachten, dan zie ik meer dan eens een verstoring in de insuline huishouding. En dat is onhandig, want insuline is een hormoon dat niet alleen je bloedsuikerspiegel regelt, maar ook een groot effect heeft op je hormoonhuishouding in het algemeen.

Je lichaam maakt de hormonen zelf aan

Hormonen moeten door het lichaam worden gemaakt. Dat gebeurt in verschillende organen. Je bijnieren spelen daarbij een grote rol. Zij maken een groot deel van je hormonen, met name de hormonen die je stressreactie reguleren. Andere organen die een belangrijke rol spelen bij de productie van hormonen zijn je eierstokken, vetweefsel, schildklier en huid.

Dat vetweefsel hormonen aanmaakt, is lang niet bij iedereen bekend. Toch kan het bij je dragen van meer gewicht dan je nodig hebt, een reden zijn van hormonale klachten. Helaas zie je dan vaak dat afvallen ook niet goed lukt. Zo houden de hormoonproblemen en de gewichtsproblemen elkaar in stand. Als dat het geval is, moet je op zoek naar een oorzaak die dan op een diepere laag in het lijf zal liggen.

Hormonen worden gemaakt uit voeding

Om hormonen te kunnen maken heeft je lichaam bouwstoffen nodig. Die moeten uit de voeding komen.

Sommige hormonen worden gemaakt uit vetten, meer precies: uit cholesterol. Dat geldt in ieder geval voor je geslachtshormonen oestrogeen, progesteron en testosteron. Cholesterol is dus een belangrijke stof voor het lijf. Het eten van gezonde vetten is dus belangrijk. Bijvoorbeeld sardines, ansjovis en andere vette vissen, maar ook avocado en extra vierge olijfolie.

Vaak wordt er gedacht dat testosteron alleen door mannen wordt geproduceerd, maar dat is niet zo. Ook vrouwen maken testosteron aan. Testosteron is ook een van de bouwstoffen om oestrogeen uit te maken.

Andere hormonen worden gemaakt uit eiwitten. Je schildklierhormoon is daar een voorbeeld van. Het eten van voldoende, zoveel mogelijk biologische eiwitten van dierlijke oorsprong is dan een goed idee. Met name vis, kip en eieren zijn helpend en goed verteerbaar.

Hormonen worden mede gereguleerd door voeding

Hormonen zijn signaalstoffen. Ze geven een boodschap af aan bepaalde delen van je lijf. Om dat goed te kunnen doen, moeten ze in voldoende mate aanwezig zijn: niet teveel en niet te weinig. Als je kijkt naar je geslachtshormonen, dan is een groot gedeelte daarvan in de bloedbaan gebonden aan een bindingseiwit. Het gevolg daarvan is dat die hormonen inactief zijn. En dat is fijn, want dit zorgt er mede voor dat je niet teveel hormoonsignalen krijgt en dus hormoonklachten.

Het hormoon insuline speelt hierbij ook een rol. Als insuline te hoog wordt, dan geeft dit teveel ongebonden geslachtshormonen in je bloed en dat kan gedoe geven. Het is dus belangrijk dat je voeding eet die je insulinespiegel lekker laag houdt. En ook daar komen gezonde vetten en eiwitten om de hoek kijken. Snelle koolhydraten in de vorm van brood, koek, pasta, rijst en aardappels zijn in dat geval zeker niet verstandig. Zij zorgen juist voor een toename van insuline.

De vezels uit groenten en fruit spelen ook een rol bij het reguleren van je hormonen. Dat komt omdat hormonen ook op tijd weer je lichaam uit moeten (via de ontlasting). Dit is een andere manier waarop het lichaam de hormoonspiegel reguleert. Vezels binden die hormonen zodat je ze uit kunt poepen. Dagelijks een flinke wortel eten of regelmatig pastinaak op het menu zetten helpt veel vrouwen om minder last van hun hormonen te hebben. Ook het eten van broccoli en (zelf) gebroken lijnzaad helpt vaak goed.

Voor de schildklier is het juist belangrijk dat er voldoende tyrosine wordt gegeten. Dat zit onder andere in vis, eieren, noten en zaden. Ook selenium en jodium zijn essentieel voor het maken van de juiste schildklierhormonen. Eten uit de zee is dan slim. En eet ook af en toe eens een paar paranoten.

Vul de hormonenvragenlijst eens in

Je zult er van versteld staan hoeveel klachten het gevolg kunnen zijn van een verstoring in je hormoonhuishouding. Als jij allerlei vage (of minder vage) klachten hebt, dan kan het interessant zijn om mijn Vragenlijst Hormonen eens in te vullen. Dan krijg je een idee over mogelijke disbalansen in de verschillende hormonen die belangrijk voor je lijf zijn.

Je kunt de vragenlijst hier vinden: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/vragenlijst-hormonen-hoe-staat-het-eigenlijk-met-die-van-jou/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Fris en fruitig door de overgang (ja, dat kan…!)

De overgang…. voor veel vrouwen een fase in hun leven waar ze niet naar uitkijken. Ze horen om zich heen allerlei verhalen waar ze niet echt blij van worden. En voor je nu denkt dat je daar te jong voor bent…. de overgang begint veel eerder dan je misschien denkt.

Als je kijkt naar de klachten die allemaal kunnen komen kijken bij de overgang, dan snap ik wel dat veel vrouwen denken “Waar kan ik het vinkje zetten waarmee ik dit allemaal uitzet?”.

Gelukkig kun je de overgang ook echt fris en fruitig doorkomen. Sterker nog, het kan een hele mooi fase in je leven zijn. Een fase van groei en creativiteit. Een fase waarin je de verbinding met jezelf veel beter vindt en bestendigt. Een fase waar je met dankbaarheid op terug kunt kijken. Heus…..

Wat is de overgang?

De overgang is de periode waarin je menstruatiepatroon verandert en uiteindelijk volledig stopt. Het is een relatief korte periode. Veel vrouwen hebben echter veel langer signalen van hun lichaam dat er iets aan de hand is. En het begint vaak al op een leeftijd waarop je nog niet meteen aan de overgang denkt, namelijk ergens vanaf je 35e jaar.

Deze periode vanaf je 35e jaar noemen we de peri-menopauze. Het is de fase waarin je hormonaal al aan het veranderen bent. De hormoonspiegels in je bloed schommelen in deze periode soms fors en dat geeft instabiliteit in hoe je je maandcycli ervaart. De ene maand voel je je als vanouds en heel gezellig. Je libido doet leuk mee en alles voelt sexy. De volgende maand ben je prikkelbaar, emotioneel, snel geïrriteerd en moet je je libido ergens op zolder achter het schot zien terug te vinden.

Oorzaken van overgangsklachten

Vaak wordt gedacht dat overgangsklachten het gevolg zijn van een verandering in je hormonen. Dat is een hele logische gedachte. Die veranderende hormoonhuishouding speelt natuurlijk een rol. Maar dat is het niet alleen.

Er is namelijk ook een grote groep vrouwen die zonder er ook maar iets van te merken door de overgang heen gaat. Ook bij deze vrouwen verandert de hormoonhuishouding. Toch hebben zij geen klachten. De menstruatie stopt gewoon en dat was het dan. Als de overgangsklachten (alleen) door de veranderende hormoonspiegels zou komen, dan zouden we deze klachten allemaal moeten hebben. En dat is dus niet zo.

De oorzaak van overgangsklachten ligt veel vaker (vooral) ergens anders:

  1. er is sprake van (daar is het weer:) chronische stress;
  2. de regulatie van je bloedsuikerspiegel is verstoord (je kunt geen maaltijd overslaan en hebt altijd iets te eten in je tas als je van huis gaat);
  3. je darmflora is uit balans;
  4. een verkeerd voedingspatroon, waardoor ook tekorten zijn ontstaan in essentiële bouwstoffen;
  5. een ongezonde leefstijl waarin je veel te veel zit en veel te weinig beweegt.

Eerste hulp bij overgangsklachten

Gelukkig kun je zelf veel doen om overgangsklachten te verminderen.

Je kunt je voeding aanpassen, zodat je meer gevarieerd eet en alle benodigde voedingsstoffen binnenkrijgt. Denk dan in ieder geval aan voldoende gezonde vetten, zodat je ook bouwstoffen hebt voor energie, voor het aanmaken van hormonen en voor het goed laten werken van je hoofd.

Je kunt meer gaan bewegen. Dat is niet alleen goed voor je conditie, maar ook goed voor het ontgiften van gebruikte hormonen door de lever. Bewegen is ook goed om de samenstelling van je darmflora te verbeteren.

Uiteraard moet je eventuele chronische stress aanpakken (iets kleins hou je altijd ;-)). Hoe kun je meer ontspannen in je leven? Stel jezelf die vraag eens als je rustig een momentje voor jezelf neemt en voel welk antwoord er komt.

Wat ook belangrijk is in de fase voorafgaand aan en in de overgang, is dat je kijkt naar zingeving. Wie ben jij eigenlijk nu? Waar loop jij warm voor? Heb je daar voldoende ruimte voor in je leven en hoe kun je die ruimte creëren? En hoe kun je jouw nieuwe IK helemaal omarmen?

Workshop ‘Vrouw zijn rondom de overgang’

Over dit soort dingen en meer gaat de workshop ‘Vrouw zijn rondom de overgang’ die ik samen met transitiecoach Marjoke Smits van Ik & de Ander.

De workshop is uitsluitend bedoeld voor vrouwen van 40 tot 55 jaar die allerlei klachten hebben waarvan ze denken dat die te maken hebben met de (aanstaande) overgang. Vrouwen die zich herkennen in de aanvullende tekst op de aanmeldpagina en die wel klaar zijn met hun klachten en ermee aan de slag willen.

Iets voor jou? Doe dan mee.

Aanmelden kan hier: https://www.subscribepage.com/vrouwzijnrondomdeovergang

Weet je iemand voor wie dit ook interessant is? Stuur deze blog dan gerust even door.

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Het begint in je buik

Je darmen vormen via je mond en je anus een open verbinding met de buitenwereld. De darmen liggen dus wel in je lichaam, maar de binnenkant van de darmen zijn onderdeel van de buitenwereld.

De darm is een gebied waar veel gebeurt. Voeding wordt er verteerd en opgenomen in de bloedbaan, zodat jij er energie uit kunt halen en de bouwstoffen die nodig zijn om je lichaam gezond te houden en goed te laten werken. Maar ook emoties en indrukken die je elke dag weer opdoet, moeten worden verteerd en dat gebeurt ook in de darm.

De darm reageert dus niet alleen op voeding, maar ook op stress en emoties. Al deze factoren hebben effect op hoe de darm haar taak kan uitvoeren. Een van die taken wordt uitgevoerd door de darmwand. Daarover gaat deze blog.

Je darmwand is de grensbewaker

Met de voeding komen er virussen, bacteriën, schimmels en parasieten de darm binnen. Ook gifstoffen die op je eten zitten komen zo in je buik terecht. Het is de bedoeling dat deze stoffen het lichaam niet binnenkomen. Ze zitten dus wel in je darm (‘buiten’), maar we hebben ze liever niet in de bloedbaan (‘binnen’).

Om dat te bereiken hebben we de darmwand die als een ware grensbewaker moet zorgen voor een schifting tussen wat er wel en wat er niet het lichaam in mag. De darmwand heeft dus een heel belangrijke taak. En het is onze taak om goed voor die darmwand te zorgen.

Anti-nutriënten beschadigen de darmwand

Ik verbaas me er elke keer weer over dat dit belangrijke orgaan tegelijkertijd ook zo kwetsbaar is. Bepaalde stoffen in voeding kunnen de darmwand beschadigen. Deze stoffen noemen we anti-nutriënten. Het zijn geen voedingsstoffen (nutriënten) voor ons, maar schadelijke stoffen. Ze zitten in plantaardige voeding. De plant maakt ze aan als bescherming tegen vraat. De plant wil zo voorkomen dat haar nazaten worden opgegeten. De plant hoopt zo haar evolutionaire doel (voortplanten) te kunnen behalen.

Door het eten van deze anti-nutriënten krijgen vogels bijvoorbeeld acute diarree. Daardoor leren ze dat ze van deze voeding af moeten blijven.

Ook mensen kunnen er veel klachten door krijgen, maar dat hoeven niet meteen darmklachten te zijn. Dat kunnen ook veel andere klachten zijn. Soms gewoon hele vage dingen, zoals vermoeidheid of huiduitslag die dan wel en dan niet optreedt. De oorzaak van deze klachten is schade aan de darmwand. Daardoor wordt deze beschermlaag een beetje teveel poreus of gaat hij ontsteken. Een poreuze darmwand noemen ze ook wel een lekke darm. De bescherming tussen binnen en buiten is dan veel minder.

De meest voorkomende anti-nutriënten

De meeste bekende anti-nutriënt is gluten. Gluten zit in bepaalde granen: tarwe, spelt, durum, rogge, gerst. Gluten zorgt ervoor dat de tight junctions open gaan staan. Tight junctions zijn net een soort nietjes die de darmwandcellen aan elkaar hechten. Daardoor is de darmwand goed dicht. Als de tight junctions open gaan staan, dan gaat de darmwand ook een beetje open staan. Het gevolg is dat de grenspost niet meer goed werkt en er ziekmakende pathogenen de bloedbaan in kunnen komen.

Ook caseïne, een eiwit dat in zuivelproducten voorkomt, doet dit.

Andere anti-nutriënten zijn prolamines (in granen), saponines (in soja) en lectines (in peulvruchten en granen). Ook deze anti-nutriënten irriteren en beschadigen de darmwand.

Westerse voeding is rijk aan anti-nutriënten

Helaas krijgen mensen die een standaard Westers dieet hebben elke dag grote hoeveelheden anti-nutriënten binnen. Het is dan ook niet zo gek, dat er zoveel mensen zijn met darmklachten, huidklachten, luchtwegklachten, gewrichtsklachten, depressieve klachten of stemmingswisselingen, auto-immuunziekten en hormonale klachten. Al dit soort klachten kunnen het gevolg zijn van problemen in de darm, veelal veroorzaakt door een verkeerd voedingspatroon.

Gelukkig kun je hier zelf iets aan doen. Als je je voeding aanpast en alle voeding die de darm triggert vervangt door voeding die de darm helpt, dan merk je vaak al heel snel resultaat. Ik zie mensen in mijn praktijk vaak al heel snel opknappen als we dit doen. Ze hebben meer energie en minder klachten.

Ook iets voor jou? Meld je dan aan voor een gratis Online sessie van een half uur. Dan deel ik nog wat meer van mijn kennis met je en kijk ik welke eerste 2 stappen jij zou kunnen zetten op weg naar een betere gezondheid. 

Aanmelden kan hier: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/gratis-sessie-met-minimaal-2-gouden-tips-speciaal-voor-jou/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.