Berichten

Eet jij wel genoeg jodium?

Jodium….. het is een onderwerp dat altijd in mijn trajecten op enige moment aan de orde komt. Want als je met je voeding aan de slag gaat, dan kan dat zomaar tot gevolg hebben dat je minder jodium binnenkrijgt dan voorheen. Het is overigens de vraag of er in je oude voedingspatroon wel genoeg jodium zat maar goed….

Waarom is jodium belangrijk voor je?

Jodium is een essentiële voedingsstof voor een goede gezondheid. Het heeft ongelooflijk veel functies in je lijf. Zo heb je jodium nodig om schildklierhormonen te kunnen maken. Onvoldoende jodium kan er zo toe leiden dat je onvoldoende schildklierhormonen hebt en je schildklier trager gaat werken. Daar krijg je allerlei klachten van.

Jodium is ook belangrijk voor een goede werking van je hersenen, zodat je een beetje goed kunt blijven nadenken. Verder hebben je zenuwstelsel, je huid en je energiehuishouding jodium nodig om goed te kunnen werken. Jodium is tot slot een belangrijke anti-oxidant en werkt antibacterieel. 

Goed dus om ervoor te zorgen dat je er voldoende van hebt.

Waaraan herken je een jodiumtekort?

Omdat jodium bij zoveel functies in het lichaam betrokken is, is het niet eenvoudig om een jodiumtekort te herkennen. De klachten zijn namelijk nogal algemeen en kunnen allerlei oorzaken hebben. Maar als je bijvoorbeeld altijd koude handen en voeten hebt, een droge huid hebt en droog, breekbaar haar, dan moet je zeker aan een jodiumtekort denken. Maar ook als je meer moeite hebt met nadenken, concentreren en onthouden dan kan dat een signaal zijn om even te kijken naar de hoeveelheid jodium in je voeding.

Voeding waar jodium in zit

Jodium komt in Nederland van nature niet uitbundig voor in de voeding. Daarom is er lange tijd jodium aan het brood toegevoegd. Maar ja, als je mij al een tijdje volgt en je voeding misschien wat hebt aangepast, dan eet je waarschijnlijk minder (of misschien wel geen) brood. Ook heb je wellicht je keukenzout vervangen door zeezout of Himalaya zout. Helaas zit daar nagenoeg geen jodium in. Gelukkig zijn er voldoende andere voedingsmiddelen waar jodium in zit.

Eigenlijk moet je bij jodium in de voeding gelijk denken aan de zee. Zeewater is rijk aan jodium en zeevoeding daarmee ook. Zo is kabeljauw een mooie bron van jodium, net als verschillende soorten zeewieren en zeegroenten zoals lamsoor en zeekraal. De hoeveelheid jodium in zeewier en zeegroenten verschilt wel heel erg dus afwisselen is daarbij heel slim.

Teveel jodium is ook niet goed

Het enige waar je wel voor moet oppassen is dat je niet teveel jodiumrijke voeding gaat eten, want dan kun je teveel jodium binnenkrijgen. Daardoor kun je je schildklier op hol jagen en daar krijg je allerlei vervelende klachten van. Ben daarom met name met het eten van zeewier voorzichtig en eet daar slechts kleine beetjes van en bijvoorbeeld om de dag. Meestal staat op de verpakking van zeewier wel vermeld hoeveel je ervan moet gebruiken.

Hoe gebruik je zeewier?

Voor veel mensen is het eten van zeewier nieuw. Dus dan komt al gauw de vraag op hoe je dat moet gebruiken. Zelf gebruik ik zeewier graag als bijgerechtje bij een visgerecht. Dus als ik een stukje vis bak, dan roerbak ik in een andere pan wat gesnipperde sjalot, een beetje knoflook en wat zeekraal of lamsoor. Of ik doe wat gedroogde zeewier over mijn salade. En als je graag soep maakt, dan kun je daar een stukje kombu in laten meekoken zodat de jodium die daarin zit in je soep terechtkomt. Op die manier is het eigenlijk toch wel simpel om wat meer jodiumvoeding te eten.

Of wat denk je van zeewierpasta met radijsjes en grote garnalen?

Vragen over een jodiumtekort?

Denk jij nu na het lezen van deze blog dat jouw klachten misschien wel met een jodiumtekort te maken kunnen hebben, meld je dan aan voor een gratis online sessie, dan kijk ik even met je mee en krijg je alvast 2 tips waar je meteen mee aan de slag kunt.

Meer info en aanmelden kan hier: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/gratis-sessie-met-minimaal-2-gouden-tips-speciaal-voor-jou/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Oorzaken van een trage schildklier

In mijn vorige twee blogs heb ik het gehad over de schildklier en haar functies en over welk bloedonderzoek zinvol kan zijn als je denkt een trage schildklier te hebben. Hiermee heb je hopelijk een beter beeld gekregen over de werking van jouw schildklier. Maar wat nu als je tot de conclusie komt dat je inderdaad een trage schildklierwerking hebt? Wat doe je dan?

Mogelijke oorzaken van een trage schildklier

Zodra duidelijk is dat je schildklier te traag werkt, is wat mij betreft de eerste stap om te achterhalen of dat een ‘gewone’ trage schildklier is (hypothyreoïdie) of de ziekte van Hashimoto. Daarna kun je op zoek naar de oorzaken van het probleem en bedenken hoe je die wilt aanpakken.

Een traag werkende schildklier kan verschillende onderliggende oorzaken hebben die elk een eigen aanpak vragen. 

Zo kan er sprake zijn van een overactief immuunsysteem dat de schildklier aanvalt alsof het een indringer is. Dit is het geval bij de ziekte van Hashimoto. Je zult dan moeten ontdekken waarom het immuunsysteem deze vergissing begaat. Dat kan bijvoorbeeld een eerdere besmetting met het Epstein-Barr virus, dat de ziekte van Pfeiffer veroorzaakt, zijn of door problemen in de afweer in de darm. Die darm speelt sowieso een rol bij de schildklierwerking omdat je darmflora helpen om inactief schildklierhormoon actief te maken. Maar dan moet deze flora wel op orde zijn natuurlijk.

Andere dingen die niet helpen als je schildklier niet goed werkt, zijn een ontregelde bloedsuikerspiegel (je moet elke 2-3 uur iets eten en kunt geen maaltijd overslaan), chronische stress en een overmaat aan oestrogeen in je lijf, bijvoorbeeld omdat je de pil gebruikt of veel uit plastic eet en drinkt.

Uiteraard, je zou het bijna vergeten, moet je je altijd ook de vraag stellen of je wel de voedingsstoffen eet die je schildklier nodig heeft.

Voeding voor de schildklier

Eten doe je niet alleen omdat je er energie van krijgt of omdat het lekker is. Je eet ook en vooral omdat je daarmee je lijf de benodigde bouwstoffen geeft om te doen wat er nodig is om je helemaal topfit te voelen. Bij een traag werkende schildklier (of een andere klacht die maar niet oplost) moet je je dus afvragen of je voeding wel op orde is.

De schildklier heeft eiwitten nodig zoals je die in vlees, gevogelte, vis en eieren aantreft. Ook heeft de schildklier onder andere bepaalde mineralen zoals jodium nodig. Dat wordt weliswaar vaak toegevoegd aan brood, maar betere bronnen zijn natuurlijk volwaardige voeding zoals zeevis en (het zeer beperkt eten van) zeewieren. Ook het mineraal selenium is nodig voor een goede schildklierwerking. Dit mineraal zit bijvoorbeeld in paranoten.

De meeste mensen eten simpelweg te weinig zeevis om een goede schildklierwerking te kunnen hebben. Daarnaast zie ik vaak dat gewoon keukenzout wordt vervangen door zeezout of Himalaya zout. Dat is inderdaad een veel beter product omdat er allerlei mineralen in zitten. Het probleem is alleen dat de hoeveelheid jodium in zeezout en Himalaya zout zeer beperkt tot afwezig is. Dus als je zit zout wilt gebruiken, dan moet je daarnaast wel wat meer uit de zee gaan eten.

Meer weten?

Er is natuurlijk veel meer te zeggen over een trage schildklier. Dat ga ik doen bij mijn gratis interactieve webinar ‘Een trage schildklier’ dat ik op 18 maart 2021 om 20.00 uur geef. Aanmelden kan door mij een e-mail te sturen naar info@vanappeltotzeekraal.nl.

Kun je niet op deze datum maar heb je wel al jaren last van een trage schildklier? Wil je daar nu echt iets aan gaan doen met voeding, leefstijl en suppletie? Meld je dan aan voor een gratis online sessie dan kijk ik met je mee en krijg je meteen ook 2 tips om mee aan de slag te gaan.

Meer info en aanmelden kan hier: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/gratis-sessie-met-minimaal-2-gouden-tips-speciaal-voor-jou/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Bloedonderzoek bij schildklierklachten

In mijn vorige blog heb ik je bijgepraat over klachten die je kunt ervaren als je schildklier te traag werkt. En dat zijn er nogal wat. Als je veel van die klachten bij jezelf herkent dan is het een goed idee om bloed te laten prikken om meer beeld te krijgen van hoe het met je schildklier gaat. Je laat dan een of meerdere schildklierhormonen prikken. Je schildklierwerking wordt namelijk gereguleerd met behulp van een aantal verschillende schildklierhormonen die met elkaar samenwerken. 

Thyroid Releasing Hormone (TRH)

De aansturing van de schildklier gebeurt vanuit de hypothalamus. Dat is een klein gebiedje in je hersenen. De hypothalamus is de baas van je hormoonhuishouding en werkt daarbij samen met de hypofyse die aan de hypothalamus vastzit. 

Als het gaat om de aansturing van je schildklier dan communiceert de hypothalamus met de hypofyse via het hormoon Thyroid Releasing Hormone (TRH). TRH is een hormoon waarmee de hypothalamus tegen de hypofyse zegt dat het zaak wordt dat er schildklierhormonen worden geproduceerd, dus of de hypofyse wel even opdracht daartoe wil geven aan de schildklier.

Dit hormoon wordt meestal niet meegenomen in bloedonderzoek naar de schildklierwerking.

Thryoid Stimulating Hormone (TSH)

De hypofyse stuurt in reactie op deze opdracht van de hypothalamus een berichtje aan de schildklier dat het moet starten om schildklierhormonen te maken. Deze opdracht wordt gegeven via het hormoon Thyroid Stimulating Hormone (TSH). Dit is het schildklierhormoon dat de huisarts prikt als jij er met schildklierklachten komt. 

Schildklierhormonen T4, T3 en rT3

Als de schildklier via TSH de opdracht krijgt om schildklierhormonen te produceren dan gaat hij aan de slag en produceert voornamelijk het schildklierhormoon T4 en ook een beetje van het schildklierhormoon T3. De huisarts zal meestal naast TSH ook de T4 laten prikken in het bloed.

T4 is een inactief schildklierhormoon dat vervolgens naar de lever gaat om daar omgezet te worden in ofwel T3 ofwel rT3. T3 is een actief schildklierhormoon dat vooral werkt op de hersenen. rT3 is ook een actief schildklierhormoon, maar dat wordt vooral gebruikt door het immuunsysteem.

Het is dus niet alleen interessant om te weten of je lijf voldoende T4 produceert maar ook belangrijk om de verdeling tussen T4, T3 en rT3 te weten. Zo krijg je een beter beeld bij de mogelijke oorzaken van je schildklierklachten. Als je lichaam namelijk wel voldoende T4 produceert maar dit voornamelijk omzet in rT3 omdat het immuunsysteem op de achtergrond continue actief is, dan is dat waarschijnlijk een van de oorzaken van jouw schildklierklachten.

Bij de huisarts wordt T3 en rT3 meestal niet geprikt. 

Anti-stoffen tegen de schildklier

Als je al langer serieuze signalen van je lijf krijgt dat je schildklier te traag werkt en je TSH waarde in het bloed is te hoog of te laag, dan is het ook interessant om te laten prikken of je anti-stoffen tegen de schildklier aanmaakt. Hiermee kun je namelijk aantonen of jouw immuunsysteem zich tegen de schildklier aan het keren is en die aanvalt. Dat is heel belangrijk om te weten, want dan praat je over een auto-immuunziekte en dat vraagt een heel eigen aanpak en begeleiding door een deskundig leefstijlarts of therapeut.

Bloedwaarden goed en toch klachten

Helaas komt het meer dan eens voor dat vrouwen met schildklierklachten naar de huisarts gaan. De huisarts laat bloedprikken en daaruit komt naar voren dat de geprikte waarden binnen de normen liggen. Dan word je met een beetje pech naar huis gestuurd met de mededeling dat alles in orde is, terwijl jij aan alles voelt dat dit niet zo is. 

In dat geval is het zinvol om verder te zoeken. Waar kunnen jouw klachten vandaan komen? Zijn alle schildklierhormonen geprikt of wil je dat alsnog zelf via een therapeut laten doen zodat je een completer beeld krijgt? Schildklierklachten gaan meestal niet vanzelf over en worden vaak met de tijd erger. En dat is heel zonde want er is vaak van alles aan te doen om ervoor te zorgen dat je je veel beter gaat voelen.

Meer weten?

Heb jij al heel lang last van schildklierklachten die in de richting wijzen van een trage schildklier of de ziekte van Hashimoto? Wil je daar iets aan doen met voeding, leefstijl en suppletie? Meld je dan aan voor een gratis online sessie dan kijk ik met je mee en krijg je meteen ook 2 tips om mee aan de slag te gaan.

Meer info en aanmelden kan hier: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/gratis-sessie-met-minimaal-2-gouden-tips-speciaal-voor-jou/

Of doe mee met het gratis interactieve webinar ‘Een trage schildklier’ dat in op 18 maart aanstaande om 20.00 uur geef. Aanmelden kan door een mail te sturen naar info@vanappeltotzeekraal.nl.

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Een trage schildklier

De schildklier…. meestal sta je er niet zo bij stil dat je die hebt. En dat is logisch, want als dat orgaan lekker op de achtergrond haar werk doet, dan heb je daar geen weet van en ook geen last. Het wordt een ander verhaal als de schildklier trager gaat werken, dat merk je. Misschien niet meteen maar dat komt vanzelf als het langer duurt. Een trage schildklier komt met name bij vrouwen heel veel voor. 

De schildklier en haar functies

De schildklier is een klein orgaan dat in het midden van je hals aan de rondom je luchtpijp ligt. Het ziet er een beetje uit als een vlinder (zonder de voelsprieten aan de bovenkant). Het is een klein orgaan maar met grote ambities. De schildklier heeft echt een spilfunctie in het lichaam. 

Zo regelt de schildklier bijvoorbeeld de energieproductie in je lijf; zij is als het ware het gaspedaal en de rem als het gaat om energie. De schildklier zorgt er ook voor dat je lichaamstemperatuur op orde is en blijft. Ze heeft verder een grote invloed op de chemie van de hersenen en is daarmee medebepalend voor je humeur en emoties

Ook het al dan niet kunnen afbreken van vetten (en dus kunnen aankomen en afvallen) staat onder invloed van je schildklier, net als het reguleren van je bloedsuikerspiegel. Andere gebieden in je lijf waar de schildklier een rol speelt zijn: je botten, de werking van de darmen, het ontgiften door de lever, je cholesterolhuishouding en de maagzuurproductie. 

Klachten bij een traag werkende schildklier

Een traag werkende schildklier geeft dus klachten in een heel groot deel van je lijf. De meest in het oog springende klachten zijn:

  • een lage lichaamstemperatuur (lager dan 36,5 graag rectaal gemeten bij het ontwaken)
  • vocht vasthouden in het lijf zonder aanwijsbare oorzaak
  • in gewicht aankomen en maar niet kunnen afvallen
  • regelmatig (terugkerende) blaasontsteking, vaginale infecties, holte-ontstekingen
  • hardnekkige obstipatie terwijl je wel voldoende vezels eet en genoeg drinkt
  • vaak wakker liggen of zweten tussen 0.00 en 2.00 uur ’s nachts
  • een stem die heser is geworden
  • vermoeidheid (met name ’s avonds)
  • koude handen, voeten en puntje van de neus
  • slechter tegen kou kunnen
  • regelmatig hoofdpijn of migraine
  • haaruitval
  • problemen met je geheugen, concentratie of stemming
  • gezwollen oogleden met name in de ochtend
  • het gevoel iets te moeten wegslikken dat er niet is

Best wel wat verschillende soorten klachten zoals je ziet. Natuurlijk kunnen deze klachten ook andere oorzaken hebben, maar als je van deze lijst behoorlijk wat klachten kunt aanvinken, dan is het misschien goed om toch eens aan de schildklier te denken.

Hypothyreoïdie of Hashimoto?

Een traag werkende schildklier wordt in medische termen ook wel hypothyreoïdie genoemd. Een ziekte die verbonden is aan een traag werkende schildklier is de ziekte van Hashimoto. Een traag werkende schildklier (hypothyreoïdie) is niet per definitie de ziekte van Hashimoto. Andersom is de ziekte van Hashimoto wel altijd hypothyreoïdie. Kun je het nog volgen??

De ziekte van Hashimoto is een ziekte waarbij het immuunsysteem op de schildklier reageert alsof het een indringer is die onschadelijk moet worden gemaakt. Deze reactie noemen we een auto-immuunreactie. Het immuunsysteem beschadigt zo de schildklier, die in reactie hierop trager gaat werken. Een ‘gewone’ hypothyreoïdie is geen auto-immuunreactie en kan al veroorzaakt worden doordat iemand de voedingsstoffen die de schildklier nodig heeft om goed te kunnen werken niet eet. Zo simpel kan het soms zijn. 

Wel is het belangrijk om bij een trage schildklierwerking te weten of je te maken hebt met een ‘gewone’ hypothyreoïdie of toch met de ziekte van Hashimoto. De aanpak is toch net iets anders. Bij een ‘gewone’ hypothyreoïdie kun je bijvoorbeeld gemakkelijker eerst eens wat extra schildkliervoeding toevoegen aan het menu en kijken wat er gebeurt, dan bij de ziekte van Hashimoto. Daar moet je wat voorzichtiger zijn in je aanpak en is deskundige begeleiding bij het aanpassen van je voeding een heel slim idee.

Hulp nodig?

In mijn volgende blogs ga ik dieper in op mogelijke oorzaken van een trage schildklier, welke bloedonderzoeken zinvol zijn om dan te laten doen en natuurlijk: wat je zelf kunt doen om je schildklierwerking te verbeteren.

Kun je zolang niet wachten en herken je je in de klachten die hiervoor staan omschreven? Wil je daar iets aan doen met voeding, leefstijl en suppletie? Meld je dan aan voor een gratis online sessie dan kijk ik met je mee en krijg je meteen ook 2 tips om mee aan de slag te gaan.

Meer info en aanmelden kan hier: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/gratis-sessie-met-minimaal-2-gouden-tips-speciaal-voor-jou/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Basisvoeding voor je hormonen

Ik krijg steeds meer vrouwen in mijn praktijk die last hebben van hormonaal ‘gedoe’. Ze komen met dingen als PMS, PCOS, overgangsklachten of een gebrek aan libido. Ook schildklierproblemen, met name een te traag werkende schildklier, komt best vaak voor.

Als ik met deze vrouwen op zoek ga naar oorzaken van deze klachten, dan zie ik meer dan eens een verstoring in de insuline huishouding. En dat is onhandig, want insuline is een hormoon dat niet alleen je bloedsuikerspiegel regelt, maar ook een groot effect heeft op je hormoonhuishouding in het algemeen.

Je lichaam maakt de hormonen zelf aan

Hormonen moeten door het lichaam worden gemaakt. Dat gebeurt in verschillende organen. Je bijnieren spelen daarbij een grote rol. Zij maken een groot deel van je hormonen, met name de hormonen die je stressreactie reguleren. Andere organen die een belangrijke rol spelen bij de productie van hormonen zijn je eierstokken, vetweefsel, schildklier en huid.

Dat vetweefsel hormonen aanmaakt, is lang niet bij iedereen bekend. Toch kan het bij je dragen van meer gewicht dan je nodig hebt, een reden zijn van hormonale klachten. Helaas zie je dan vaak dat afvallen ook niet goed lukt. Zo houden de hormoonproblemen en de gewichtsproblemen elkaar in stand. Als dat het geval is, moet je op zoek naar een oorzaak die dan op een diepere laag in het lijf zal liggen.

Hormonen worden gemaakt uit voeding

Om hormonen te kunnen maken heeft je lichaam bouwstoffen nodig. Die moeten uit de voeding komen.

Sommige hormonen worden gemaakt uit vetten, meer precies: uit cholesterol. Dat geldt in ieder geval voor je geslachtshormonen oestrogeen, progesteron en testosteron. Cholesterol is dus een belangrijke stof voor het lijf. Het eten van gezonde vetten is dus belangrijk. Bijvoorbeeld sardines, ansjovis en andere vette vissen, maar ook avocado en extra vierge olijfolie.

Vaak wordt er gedacht dat testosteron alleen door mannen wordt geproduceerd, maar dat is niet zo. Ook vrouwen maken testosteron aan. Testosteron is ook een van de bouwstoffen om oestrogeen uit te maken.

Andere hormonen worden gemaakt uit eiwitten. Je schildklierhormoon is daar een voorbeeld van. Het eten van voldoende, zoveel mogelijk biologische eiwitten van dierlijke oorsprong is dan een goed idee. Met name vis, kip en eieren zijn helpend en goed verteerbaar.

Hormonen worden mede gereguleerd door voeding

Hormonen zijn signaalstoffen. Ze geven een boodschap af aan bepaalde delen van je lijf. Om dat goed te kunnen doen, moeten ze in voldoende mate aanwezig zijn: niet teveel en niet te weinig. Als je kijkt naar je geslachtshormonen, dan is een groot gedeelte daarvan in de bloedbaan gebonden aan een bindingseiwit. Het gevolg daarvan is dat die hormonen inactief zijn. En dat is fijn, want dit zorgt er mede voor dat je niet teveel hormoonsignalen krijgt en dus hormoonklachten.

Het hormoon insuline speelt hierbij ook een rol. Als insuline te hoog wordt, dan geeft dit teveel ongebonden geslachtshormonen in je bloed en dat kan gedoe geven. Het is dus belangrijk dat je voeding eet die je insulinespiegel lekker laag houdt. En ook daar komen gezonde vetten en eiwitten om de hoek kijken. Snelle koolhydraten in de vorm van brood, koek, pasta, rijst en aardappels zijn in dat geval zeker niet verstandig. Zij zorgen juist voor een toename van insuline.

De vezels uit groenten en fruit spelen ook een rol bij het reguleren van je hormonen. Dat komt omdat hormonen ook op tijd weer je lichaam uit moeten (via de ontlasting). Dit is een andere manier waarop het lichaam de hormoonspiegel reguleert. Vezels binden die hormonen zodat je ze uit kunt poepen. Dagelijks een flinke wortel eten of regelmatig pastinaak op het menu zetten helpt veel vrouwen om minder last van hun hormonen te hebben. Ook het eten van broccoli en (zelf) gebroken lijnzaad helpt vaak goed.

Voor de schildklier is het juist belangrijk dat er voldoende tyrosine wordt gegeten. Dat zit onder andere in vis, eieren, noten en zaden. Ook selenium en jodium zijn essentieel voor het maken van de juiste schildklierhormonen. Eten uit de zee is dan slim. En eet ook af en toe eens een paar paranoten.

Vul de hormonenvragenlijst eens in

Je zult er van versteld staan hoeveel klachten het gevolg kunnen zijn van een verstoring in je hormoonhuishouding. Als jij allerlei vage (of minder vage) klachten hebt, dan kan het interessant zijn om mijn Vragenlijst Hormonen eens in te vullen. Dan krijg je een idee over mogelijke disbalansen in de verschillende hormonen die belangrijk voor je lijf zijn.

Je kunt de vragenlijst hier vinden: https://www.vanappeltotzeekraal.nl/vragenlijst-hormonen-hoe-staat-het-eigenlijk-met-die-van-jou/

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

Hypothyreoïdie – een trage werking van je schildklier

In mijn blog van vorige week heb ik je verteld over het trio aan hormonen dat voor vrouwen heel belangrijk is. Dat zijn de hormonen cortisol, oestrogeen en het schildklierhormoon. Ze werken nauw met elkaar samen en beïnvloeden elkaar over en weer.

Twee weken gelden ging mijn blog over het hormoon cortisol, vorige week stond het hormoon oestrogeen centraal en deze week wil ik heel graag meer vertellen over het schildklierhormoon. Dit hormoon speelt namelijk een hele centrale rol in je lichaam en ik zie en hoor veel vrouwen waarbij de schildklier onvoldoende van dit hormoon maakt, met alle gevolgen van dien.

Functies van het schildklierhormoon

Het schildklierhormoon heeft een groot aantal functies. Het reguleert bijna alle cellen in je lijf. Het regelt onder andere ook de gevoeligheid van je cellen voor cortisol en oestrogeen. En daarom maakt het onderdeel uit van het vrouwentrio. Maar het schildklierhormoon doet nog veel meer:

  • het reguleert je lichaamstemperatuur (de schildklier is je thermostaat),
  • het speelt een grote rol bij het aanmaken van energie,
  • het is mede bepalend voor je gewicht en of dat stabiel is,
  • het beïnvloedt je geheugen en concentratie en
  • heeft effect op je libido.

Een trage werking van je schildklier ondermijnt dus deze functies. En geloof me, dat merk je!

Hét schildklierhormoon bestaat niet

Hoewel ik het hiervoor heb over ‘het schildklierhormoon’, bestaat dat eigenlijk niet. Er zijn verschillende schildklierhormonen en elk van die hormonen hebben hun eigen rol in het geheel. Zo heb je het schildklier stimulerend hormoon TSH. Als je wel eens bij de dokter bent geweest en die heeft getwijfeld aan je schildklierwerking, dan is dat hormoon in je bloed gemeten. Het is het hormoon dat de hypofyse aanmaakt om de schildklier opdracht te geven om andere schildklierhormonen aan te gaan maken. De hypofyse is een belangrijk deel van je hersenen. Het regelt samen met een ander deel, de hypothalamus, je hormoonhuishouding. Niet alleen de productie van je schildklierhormonen, maar ook de productie van je andere hormonen wordt door deze 2 delen van de hersenen aangestuurd.

Zodra het schildklierhormoon TSH via het bloed bij de schildklier aankomt, dan is dat voor de schildklier het signaal om een tweetal andere schildklierhormonen aan te gaan maken. We noemen deze hormonen T4 en T3. Het cijfer 4 of 3 geeft aan hoeveel jodium er aan de basis van dit hormoon vastzit. In de schildklier wordt vooral T4 gemaakt.

T4 is een inactief hormoon. En dat lijkt zinloos, maar dat is het niet. Niets in het lichaam is zinloos. T4 moet alleen nog worden omgezet in een actief hormoon. En dat doet de lever. De schildklier geeft dus zowel T4 als T3 af aan de bloedbaan en T4 gaat naar je lever. Daar wordt het omgezet in een tweetal schildklierhormonen. Een daarvan hebben we al gezien: T3. Een andere is rT3. rT3 is het spiegelbeeldige hormoon van T3. Zowel T3 als rT3 zijn actieve schildklierhormonen. T3 is belangrijk voor een goede werking van je hersenen en rT3 is belangrijk voor een goede werking van je immuunsysteem.

Zodra er voldoende T4 en T3 is geproduceerd en afgegeven aan de bloedbaan, dan registreren de hypothalamus en hypofyse dat. Voor hen is dat het signaal om te stoppen met het geven van opdracht om schildklierhormonen te produceren. Dit noemen we negatieve feedback. Prachtig toch?

Waarom je schildklier traag kan zijn

Een van de grootste oorzaken van een trage schildklier is de ziekte van Hashimoto. Maar er zijn nog veel meer factoren die de werking van je schildklier kunnen onderdrukken:

  • chronische stress (jawel, daar is tie weer ;-)),
  • de peri-menopauze (dat is de fase voorafgaand aan de menopauze en die begint rondom je 35e levensjaar),
  • tekorten aan voedingsstoffen, vooral mineralen,
  • gifstoffen uit je omgeving, bijvoorbeeld BPA in plastic of cosmetica,
  • oestrogeendominantie (teveel oestrogeen in verhouding tot progesteron),
  • glutenintolerantie

Je ziet wel dat er veel dingen zijn die een zware wissel op je schildklier trekken. En dat merk je.

Symptomen van een trage schildklierwerking

Als je schildklier onvoldoende goed werkt, dan geeft dat vaak een heel scala aan diverse klachten. Teveel om hier volledig op te noemen. In de vragenlijst hormonen staat een groot aantal daarvan opgenomen.

Een van de meest in het oog springende symptomen van een trage werking van je schildklier is dat je lichaamtemperatuur bij het opstaan ’s morgens (rectaal gemeten) lager is dan 36,5 graden. Verder merken mensen vaak dat:

  • hun huid en haar droog worden en dat ze haaruitval krijgen,
  • ze aankomen in gewicht en dat afvallen niet goed lukt,
  • ze moe zijn,
  • ze trager zijn in hun bewegen en denken (de hersenen lijken het minder goed te doen),
  • hun handen, voeten en het puntje van de neus koud aanvoelen,
  • ze het sneller koud hebben dan andere mensen.

Wat kun je zelf doen?

De schildklier is een belangrijk en kwetsbaar orgaan. Als je klachten hebt waarvan je denkt dat die kunnen komen van een trage schildklierwerking, dan MOET je eerst naar je huisarts. Zonder een goede diagnose heb je geen idee wat je aan het doen bent. En dat is echt niet verstandig. Zeker niet bij de schildklier.

Het kan echter zomaar zijn dat je huisarts onderzoek heeft gedaan en op basis daarvan vaststelt dat er niets aan de hand is met je schildklier. Dat kan en komt best vaak voor, ook als je wel schildklierklachten hebt. Je kunt dan in ieder geval met 3 dingen zelf aan de slag:

Voeding: zorg voor een zo groot mogelijke variatie in je voeding (dus niet 3x per dag granen), eet waar mogelijk biologisch en probeer eens een tijdje glutenvrij te eten om te voelen of je je daarbij beter voelt.

Stress: ontdek wat jou het beste helpt om regelmatig echt te ontspannen. Meditatie, yoga, massage, ademhalingsoefeningen, buiten zijn in de natuur.

Gifstoffen: vermijd zo goed mogelijk de gifstoffen die overal in onze omgeving aanwezig zijn: in de voeding, in je cosmetica, in de producten die je gebruikt in en om je huis. Doe onderzoek naar schone alternatieven. 

Meer weten?

Er is heel veel meer te vertellen over de schildklier, voeding en leefstijl. Daarom geef ik regelmatig mijn:

inspiratiesessie ‘Meer energie en minder klachten door andere voeding’ en mijn inspiratiesessie ‘Hormonen in balans’.

Aanmelden voor deze sessies kan via de website onder het kopje ‘Aan de slag’ of je stuurt met gewoon een e-mail: info@vanappeltotzeekraal.nl.

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.

En nu nog even op commando ontspannen!

Ik heb soms van die dagen dat ik mezelf compleet voorbij loop. Ik ben de hele dag bezig, de ene klus gaat naadloos over in de andere klus. Even rust nemen schiet er dan meestal ‘snel’ bij in. Tja, als alles snel gaat op zo’n dag, dan dit dus ook ;-).

Actie, actie, actie….

Laatst had ik weer zo’n dag. De hele dag druk gewerkt, geen tijd genomen om tussen de middag even een half uurtje buiten te gaan wandelen, gegeten aan mijn bureau en maar doorgaan… Toen de werkdag erop zat, ben ik meteen de keuken in gedoken om iets te eten te maken, want ik moest (mocht) naar gitaarles. Wel even rustig gegeten, maar de laatste hap nog niet doorgeslikt of alweer aan de afwas en toen vlug, vlug de auto in op weg naar de les. En ondertussen dacht ik ‘nu nog even op commando ontspannen’….. Ik hoef je niet uit te leggen dat dit geen fijne dagen zijn wel?

Vroeger had ik dit soort dagen heel vaak. Het ging ook van kwaad tot erger en ik merkte steeds vaker dat ik niet meer kon stoppen met maar doorgaan. Zelfs al was ik nog zo moe, mijn hoofd was altijd druk, altijd bezig om mij weer vooruit te jagen om in actie te blijven. Ik voelde mij net een ontspoorde goederentrein op weg naar het stootblok. Niet echt tof.

Continu ‘van hot naar her’ rennen

Herken je dit? Ik hoor met name vrouwen om mij heen dit heel vaak zeggen… En dat is echt niet oké, want als jij continu actief bent en van hot naar her rent, dan denkt je lijf dat je in gevaar bent. Dit zorgt ervoor dat je stresssysteem wordt geactiveerd. Dit is bedoeld om de stressreactie te kunnen hanteren en oplossen. Dat laatste gebeurt niet, want jij blijft door je actieve toestand het gevaarsignaal uitzenden. Je stresssysteem blijft dus aan staan.

Een van de hormonen waar je dan continu een beroep op doet is cortisol. Cortisol is een van je stress hormonen. Het werkt bij stress samen met een ander stresshormoon: Adrenaline. Adrenaline is belangrijk voor de start van de stressreactie en cortisol is het stopsignaal daarvan. Cortisol is het hormoon dat dus voor de oplossing moet zorgen. Cortisol zorgt zo voor rust.

Dit stresssysteem is gemaakt voor kortdurende gevaren: er komt een tijger binnen of je moet abrupt remmen voor een rood stoplicht. Dat zijn acute stressprikkels. Daar is het systeem perfect voor gemaakt. Het gaat aan en even daarna, als het gevaar geweken is, gaat het weer uit. Cortisol heeft dan haar werk gedaan en alle hormonen komen weer tot rust.

Teveel stress geeft cortisol problemen

Dat werkt dus niet zo bij voortdurend gevaar (chronische stress). Dan blijft onder andere cortisol in grote hoeveelheden aanwezig in de bloedbaan. Dat merk je bijvoorbeeld aan het volgende:

  • je voelt je moe maar opgedraaid (je kunt niet meer echt tot rust komen)
  • je kunt niet meer stoppen met piekeren, je voelt je onrustig of nerveus
  • je hebt moeite om in slaap te komen
  • om 22.00 uur ’s avonds heb je ineens veel meer energie en kun je er weer tegen
  • je gewicht neem toe en dan vooral rondom je middel (het bekende zwembandje)
  • je hoofd doet het niet meer zo goed (je geheugen laat je vooral onder druk in de steek)
  • je libido is ver te zoeken

Cortisol blijft zo hoog in de bloedbaan omdat het haar signaal wil doorgeven aan de cellen. De oplossing moet namelijk op celniveau in gang gezet worden. Om dat signaal te kunnen horen hebben cellen receptoren voor cortisol. Als cortisol op die receptor gaat zitten, dan komt het signaal door en kan de cel gaan werken aan de oplossing. Het probleem bij continu teveel cortisol in de bloedbaan is alleen dat de cellen ‘horendol’ worden van alle cortisol die steeds maar haar boodschap wil doorgeven. De cellen gaan zich hiertegen beschermen door hun receptoren uit te zetten. Ze worden ongevoelig voor cortisol. Dat noemen we cortisolresistentie. En dat is dus echt waardeloos, want dan heb jij een hele boel cortisol om de stress uit te zetten en je cellen luisteren er niet meer naar. Het gevolg is dat jouw stressreactie niet tot rust kan komen.

Als deze cortisolresistentie te lang duurt, dan krijg je kalm aan klachten die horen bij te weinig cortisol. Dat kun je merken aan:

  • je voelt je moe en opgebrand
  • slapen helpt niet meer echt tegen je vermoeidheid
  • met name in de ochtend en in de middag tussen 14.00 en 17.00 uur ben je heel moe
  • koffie is echt nodig om de dag door te komen
  • je bent emotioneel, alles is je teveel en je ziet alles veel zwaarder in dan vroeger
  • je bent heel snel geïrriteerd
  • je bent ineens heel vatbaar voor infecties (griep, verkoudheden)
  • je hebt allerlei onverklaarbare spijsverteringsklachten
  • je libido is compleet verdwenen

Cortisol problemen aanpakken

Alles bij elkaar genomen snap je natuurlijk wel dat het zaak is om dit te voorkomen. Want echt blij word je niet van al dit soort klachten. Gelukkig kun je zelf heel veel doen om je gevoeligheid voor cortisol te vergroten en zo de cortisolresistentie oplossen. En dan…. kan cortisol haar boodschap weer doorgeven aan je cellen, dan de hoeveelheid cortisol in je bloedbaan omlaag en kan er rust komen. Dan moet je natuurlijk ondertussen ook iets aan je leefstijl gaan doen hè, want als jij maar door blijft ‘jakkeren’ dan wordt het voor je lijf wel heel erg moeilijk om tot rust te komen. En rust is zo belangrijk voor herstel van het lichaam en je geest.

Een van de dingen die je zelf kunt doen en dat echt super goed werkt is skin-to-skin contact. Daar heb ik eerder al een blog over geschreven. Verder is yoga en meditatie bij uitstek geschikt om cortisol tot rust te brengen, maar ook lekker wandelen in het bos. Het is misschien best even zoeken wat voor jou het beste werkt om tot een rustiger tempo in het leven te komen en zo ook rust in je lijf en hoofd te vinden. In onze maatschappij waarin alles steeds sneller en vluchtiger lijkt te gaan, is het denk ik een continu proces van bewustwording. Hoe voel ik me eigenlijk? Kan ik nog ontspannen? En zo nee, wat ga ik dan anders doen?

Cortisol ontregelt je hele hormoonhuishouding

Inmiddels heb ik daar best aardig mijn weg in gevonden. En dat is belangrijk, want de productie van cortisol gaat altijd voor op de productie van je andere hormonen. Dat is natuurlijk logisch, want gevaar moet altijd eerst afgewend worden. Maar als de productie van cortisol overuren draait, dan geeft dat dus problemen met je geslachtshormonen, je schildklierhormonen en je bloedsuikerspiegel hormonen. Daarom zie je bij cortisol problemen klachten in de menstruatiecyclus, is het libido zoek, krijg je het koud en kom je aan in gewicht.

Wil je weten hoe het eigenlijk staat met jouw hormonen? Download dan mijn GRATIS VRAGENLIJST HORMONEN.

Disclaimer: De inhoud van deze blogpost geeft mijn persoonlijke visie op een gezonde leefstijl weer en is uitdrukkelijk niet bedoeld als individueel advies aan jou als lezer noch als vervanging van begeleiding door een therapeut of arts. Het veranderen van je voedingspatroon of leefstijl vraagt namelijk om deskundige begeleiding, zeker als je gezondheidsklachten hebt of in verwachting bent. Neem bij gezondheidsklachten of zwangerschap daarom altijd contact op met je huisarts en/of vind een deskundig therapeut, arts of diëtist om je te begeleiden bij veranderingen in je eetpatroon. De lezer wordt ook gewezen op de van toepassing zijnde algemene disclaimer die hier te lezen is.